Achterhoeks dialect

Dialecten > Gelderland > Achterhoeks
Het dialectenwoordenboek Achterhoeks bevat 192 gezegden, 1270 woorden en 7 opmerkingen. Alle woorden zijn toegevoegd door onze bezoekers. Als iets niet klopt of ontbreekt kun je het zelf toevoegen of wijzigen. Log in of meld je daarvoor aan in de rechterkolom.

192 gezegden

alles wat iemand anders doet is niet goed genoeg (roddelen) Ie hebt de köttel in't dwars veur het gat zitt'n
Als het mee valt gaat de boer worstenat met völt geet de boer worsten.
Als iemand is overledenHi'j hef de klompen achteruut e'gooid
Als iemand klaagt over de warmteHe-j 't warm. kroep in'n darm. He-j kold: kroep in't holt. He-j dös, gao naor Jan Terhös. Den hef 'n hundjen, den pies ow lieke in't mundjen
Als je het niet probeert, lukt het ook nietKannie leg op 't kerhof, Wilnie leg d'r naost
als je nedersaksisch kan praten moet je het niet latena'j plat könt praoten, mo'j ut neet laoten
Als je niet naar buiten gaat, kom je ook nergensa'j neet naor buutn gaot, kom ie ok nargens
Als je niks zegt, valt het ook niet op dat je dom bentA'j niks zegt, völt't ok niet op da'j dom bunt.
als je zo doorgaat kan je een oplawaai verwachtenmot ik bej ow kommen
antwoord voor kinderen die telkens vragen wat ga je doenNoar opsterop pispotte bakk'n dan mot ej de oarne dran plakk'n
bah, dat komt slecht uit.Boh foi toch, dat völt mien as `n kei in de schottezak
BegroetingKom d'r in en do maor net alsof ie in oew eigen huus bunt. Kom't d'r in dan ku'j d'r oet kiek'n
Bekijk het jeBekiek et oe
bekijk het maarzeuk 't ow maor uut, bekiek't
ben je wel goed bij je hoofdBuj wa good snik, Bu'j gek? He-j t goed wies kapot?
Bidden voor de maaltijd.Achter de pette kieken.
Bij het weggaan wordt wel eens gezegdGood gaon en plaog mekare neet.
Blijf van me afBlief van mien af , I-j mag mien wel an de boks kommen, moar alleen at e an den droad hink
daar wordt ik kriebelig vandaor wod ik kregel van
Dan heb je de poppen aan het dansenDan he'j de schaop'n ant driet'n an
Dan heb je een probleemDan he'j 't schaop an 't drieten
Dat heeft geen zin, is onzin.Dat het joa ging böksen an.
dat heeft niet veel te betekenendat hef weinig um't lief
Dat heeft niets te betekenenDà hef niks in
dat is niet heel erg, dat is neet zo slim
dat is niet zo ergda's nie slim
Dat kan toch niet zo zijnDa kan doch nie woar wéén
dat maakt niks uitdat mek niks uut, gif niks
Dat wordt niks, Dat gaat niet goed.Da wödt nie wat
de deur is opende deure is los
de wacht aanzeggende levieten elaezen
Doe het maar rustig aanhendig an doon
draai om de oren gevenziege um de aorne gevven
een flinke hand volne gepse
Een klap geven.Een striekert um de oorne geven.
een toefjeeen tuufken
Eigenwijs portret (persoon)Eigenwieze pradde
Elk nadeel heeft zijn voordeelHe-j kniens, he-j köttels
Er is een tijd van komen en er is een tijd van gaanD'r is een tied van kommen en d'r is een tied van goan.
er niets mee op schietenku-j wel hen gaon en scheet ne kanarie veur 't gat, maor daor scheet i-j niks met op
Er tijd voor hebbenKunnen Wachten
Ga door en houdt moed .Hol de bene d'r onder en de gang d'r in .
geen achterhoekerkwatjes volk
Geen onderbroek aan hebbenSjoks-onderbokse
Geen schulden makenLieke op d`n diek blieven
Geld hebbenSchoef veur de doem hebben
gelukkig nieuwjaar, heb je de snoepzak al klaargelukkeg niejjoor, he'j de toete al klaor
Gescheiden't nös onder 'n boom hebb'n liggen
goed weer om buiten te vrijenheggeweer
goede morgenhe'j al e'dretten
Goedendag mijn waarde vriendHe swa
hallo alles goedhallo alles good
heb je haast?Mo'j nog hueie?
heb je hem ook weerha'j hem oak wer
heb je het al gehoordhe'j 't al eheurt
heb je het drukhe'j 't drok
heb je wathaj wat
heel erg langzaamzo drao as dikken stront, zo trage as dikke stront
heen gaanHen goan
helemaal niethelemoal neet, gaanie
het blijft't blif
Het ergens niet mee eens zijn, ergens twijfels bij hebbenjao jao
Het ga je goed!Hold oe kreggel!
het gaat slecht met mij't geet mien dunne deur 'n darm
Het grootste gebrek is geldgebrek.De grootste piene is geldpiene.
het is een gedoet is mien nen spul
het laten vallen van rogge, hooi, e.d. tijdens transportsleujen
het ligt't lig
Het maakt mij niks uitZal mien n bal jukke
Het smaakt lekker'k Heb wal ins slechter egèten
het staat geschreven en gedrukt, men moet krabben waar het jeuktet steet eschreven en edrukt, i-j mot krabben waor et jukt
het vriestet vrus
het zelfdekrek alens
Hij heeft de klok horen luiden, maar weet niet niet waar de klepel hangt.Hi-j hef de melk heuren klotsen, maor wet neet waor 't titje hunk.
hij is dronkenhee hef um umme
hij is erg verwardhie is in de bonen (an het arwten plukken)
hij is lekker blondhey is lekke blonde
Hij is overleden.Hi'j hef't tiedeleke met't eeuwige verwisseld.
Hij loopt langzaamat hi-j nog langzamer lup, luppe achteruut
Hij voelt zich niet zo lekker.Hi-j is luk sloerig in de rakkert
Hij ziet er niet zeer intelligent uit't Verstand
Hoe heet je / wat is je afkomst ? (achternaam / boerderijnaam)woar bu'j vaan ? (antw.: vleisch en butte)
hoe is het met jouhoes`t met oe
hou je goedgoed goan
Hou je haaksHolt de bene d'r onder
Houd je rustig, doe eens kalmiej mot oe es gebroajen hollen
Humoristich overdrijvenAt s'maons vrog de hane uut dinxper in aalten kraei'jt ,dan heft s'nachts unmöndig e'waei'jt .
Iemand de mond snoerenA'j niks zegt, verstao ik ow 't best
Iemand die onzin uitkraamtI-j mot neet zo dom ut de nekke lullen
iemand die opscheptpoch-hans, poch jans
iemand die zwoegtun äöze peter
iemand een pak rammel gevenmäöltjen op de latten geven
iets doen wat absoluut niet kanbu'j now helemaol van de pot geruk
Iets laten vallen/Iets gaat goed foutDoar he'j alle proemen in'drek
Ik ga er maar weer eens vandoorIk gao der hen, ik gao verdan
ik geloof je nietjao jao
ik hou van jouik holle van oew, ik mag ow geerne
ik kan maar niet begrijpen dat jij dat doetik kan moar neet begriep'n da-j dat doot ...kan dur met de kop nie bie
ik krijg wat ik wilkrek wa'k wol
Ik laat me niet gek makenik laot mien de pis niet lauw maken
ik schop je helemaal in elkaarik schup oe helemaal los
Ik voel me niet lekker'k Bun sloerig in de rakker
in ordeveur mekaar
ja doeijao dog
ja zeggen nee doenjao jao
Je kunt de pot opKrieg ie toch un dikk'n
je kunt m'n rug of de pot opIe könt mie de hakke violen
je kunt zijn bilnaad zieni-j kiekt um tegen 't broodvoorn
Je moet niet aan me zittenI-j mag mien wel an de boks kommen, maor alleen at e an den draod hink
je niet lekker voelenniks te bes in order weazen
Je praat over anderen.I-j hebt de köttel veur het gat zitt'n
jij bent bleekwat bun ie meeps
kalm aanhendig an
karnemelkse saus met spekkarnemelkse sauze met spek
kijk uitkiek uut
klein huisje aangebouwd aan huisklein huusken ( oirman aalten )
Koffie die niet smaakt weggooienAover de scholder drinken
kom gauw weer eens langsweer komm'n keunen kiek'n
Laat de moed niet zakkenHol de bene d'r onder en de gang d'r in .
lastig persoondraodnaegel
Laten we elkaar niets wijs makenlao'w mekare geen mietje neumen
lekker slapenwelterust'n, kop in't kussen, gat in'n arm, slaop ie lekker warm
maakt mij niet uitut stuk mi'j niks, t is mien um t aeven
Meer dan goed op gewicht, positief bedoeld.Poonde (ponden) in 't gat.
Mijn moederMien neet
misschien, maar eerder neejoa joa
moet je eens kijkenmo'j 's kieken
moet je kijkenmo'j kieken
moet je nog vermoj nog wiet
moet kunnenmot kunn
Mooie vrouwenAs bloem'm in'n hof , daor mo'j alleen maor naor kiek'n maor neet an zitt'n plukk'n .
na een gezellige avond lekker vrijennao een aovund brekken en zoepen, kuj mooi op de proeme kroepen
na flink zuipen moet je 's morgens niet zeiken's oavends nen keerl 's moargns nen keerl
Neem het er van. Maak er het beste van.Kan ook ironisch bedoeld zijn.Nem een möpke (koekje) bi-j de koffie.
niet te snel oordelen over iemandi-j könt iemand wal veur -, maor neet in de kop kieken
niet waargaar neet woar
Niets doenBi-j de pöste lopen, Teumig goan
Onweer in het kale hout, brengt een voorjaar nat en koudOnwaer in et kale holt, breg een veurjoor nat en kolt
OverdaadA'j ow waart veur't aoverdeudige , dan hol i'j genog veur't neudige.
Pas op, ga aan de kantWaar oe
plaat voor de kop hebbenbret veur de kop hebben
praat niet over jezelf, dat doen anderen wel, als je weg bentpraot nie oaver oezelf, da doen andern wel, a'j weg bunt
schuifkaasschoefkaeze a'j 't brood egettene hebt, ku'j de kaeze weer in 't beksken doon
Slecht in ordeSloerig in de rakker
soms wel, meestal nietmangs wa, ait nee
Steeds herhalen.Zoas ne koo uut 't kuuven lekt.
Stel je niet zo aan!He-j d'r last van? Ziet da-j d'r gemak van krieg!
stomdronkenEen stuk in de krage li'k lomp , een stuk in de bokse li'k stomp .
super langzaamzo trage as dikke stront deur un trechter
tijd om naar huis tegaan.De mölle uut 't kaf trekken
Tijd van komen, tijd van gaanTied van kommen, tied van gaon
tjonge jonge, zeeralderbastend
Vaak ben je te bangVake bu'j te bange
Vast slapenSlaopen as ne holt.
Verder nog nieuwsApart noch nejs
verloving of verkering uitdee heb 't nus onder 'n boom ligg'n
vertrouw op God maar doe wel de fiets op slotVertrouw op God maor doo wal de fietse op slot
voel me niet zo lekkerik heb ut neet liek op 'n draod
vragen of iemand mee gaat vrijengao'j met hen blommen plukken
vragen of je mee gaat zoenengao'j met hen brommers kiekn
VreemdgaanOnder den draod deur vrette
Vrouw met een flink achterwerk.God's wark.
Wanneer een paard of een hond maar iets aan hun poten hebben, lopen ze mankun peerd en un hond hinkt um de stront
wat bedoel je?hoe zeg ie da?
Wat ben je dom!Wat bu'j toch ok een dom peerd!
wat ben je vervelendstekt ow de broodkrumels
wat denk je wel (dat je bent )wat meen ie noe....
wat doe je nu?wat maak i-j mi-j now dan?
wat een troepwat een drek
Wat heb je nou weer te zeurenWat he-j now weer an de kont te krabben
wat krijg ik danwat krieg ik dan
wat moet datwat mo'j
wat u niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander nietWa'j nie wil dat ow geschiedt, doe dat ook een ander neet
wat zeg jewa zegde gij (Liemers dialect)
weggaanvan hand gaon
Weinig inspanning leveren.Slok reep'n. Repen=strengen van het paardentuig.
Wij gaan naar WinterswijkWi-j gaot naor Wenters
Wij houden van RuurloWi-j hold van Reurle
wij komen uit Brummenwi-j komt uut Brumm'n
Wil je mattenmo'j een mäöltjen op de pens
Wil je op je donder krijgenMo'j un portie pitten
wil je vechten?heb ie juk an oe snuutjen?
zal ik je een draai om de oren gevenWol i'j ne ziege um de oarne, za'k ow 's un watjekou gevven?
ze gaan scheidendee hebt 't nust onder n boom liggene
Zet maar aanSlinger maar an
zichzelf onderplassen/poepenzich bedoon (Ze hef zich bedoane)
zij praat zonder blad voor de mond!zi-j 's nie op 't küpke evall'n!, zi-j 's praot graove uut 'e bek.
zinloos werkMet kniens en doeven köj't geld zien stoeven.
zinloze bezigheid'n geetjen bozzen in de mangelenkoele
zoek het uitbekiek 't ow maor
ZoenenBrommers kiek'n
zuinig aan, dan hou je wat overDunne pläkskes sniën, is 't behold van de wörste

1270 woorden

(trek) harmonica of diatonische accordeontrekzak, trekbuul
's avonds's oavonds
's middags's noamedag's
's morgensvömmedags, van vömmerdag
's ochtends vroegsmargensvrog

A

Aalten en DinxperloAalt'n en Dinxper
aangaanangoan
aangegevenannegeven
aangekomenaangekomme, annekomm'n
aangevenangef'n, anlangen, angevven
aanhangerkoare
aanrecht' t anrecht
aansprekenansprekk'n
aantaleen trop
aantrekkenantiegen
aanvegenankeer'n
aapoap
aardappelearappel, pieper
aardappelmandjeEerpelenmand
aardappelsjeppels, eerdappels, earpels, piepers
aardbeieerdbeze, eerdbes, eardbêêze
Achterhoekgraafschap achterhook
ademoasem
ademenoasemuh, oasem'n
afkalven (koe) melk wödden
afrasteringglind
afslaanafsloan
alleenalenig
Allochtoonbuutenlander
alpinopettimmie
alsad, as, wen
alvastmangs
amsterdammerhippie
angstigspochterig
armpjesermpkes, ermkes
arrogant figuur / schreeuwlelijkbölker
arrogantieaovermood
asbakaskebak
autowagen
autosnelwegautobaan
avondoavend
avondschemeringoelenvloch, tweeduuster

B

BaakBoak
baardboard
baggerdrek
balkbiels
balksliet
bandietvlegel
bangerikskeitert, drietert, drietebuul, angsthaze
bartheeke, schap
Bathmenbattem
bbqScheuriezer
Bedbedde
bedriegen'n oor annaain
beekbekke
beek (dorp) béék
BeetjeBetjen, betken, fitsken
begintijdenanvangstied`n
begrafenisbegraffenisse, grove
bekijksbekieks
bekvechteneksteren, ekstern, praggelen
benbun, bin
ben jebuj
benauwd, achter adempoesterig
bentbunt
benzinepeut
betamenheuren
beterbetter
bevenbuft
bezembessem
biedenhendjebakk'n
bierpilsken
bieten/suikerbietenmangels
bigkeun, pogge
biggetjepöggesken, poetjen
bijbi'j
bij hetbie`j
bijl (korte)akse / biele
bijlsteelelfte
bijnabie`nao, bi'jnoa, bekant, zwat
bijtenbiet'n
bijverdienenbeun
binnenkortmangs
binnenstebuitenbinnestebuutn, kronk, krange
blaffenblökk'n
blazenblöaz'n
bleekblas
blijbrie,j bli-j
blijfblief
blijvenblieven
bliksemweerlig, leuchten
bloedblood
bloedworstbloodbrood
bloembloom
bloemenbluumkes, blömen
bloesembleuiselblad
BluffenOw groter veurdoon da'j bunt
bobpuust'nkop , meelop'rrok'r, oneff'nhied
boekbook
boerbuur
boerderijboerderi'je
BoerenkoolMoes of Moos
boerenkoolplantboeskool
bonensnijdenfietsen
boodschappenboskoppen
boosgrammietig, grammieterig
BorculoBorklo
bordtelder
bordentelders
borstenmummen, tit 'n
bosloo
bosbesbikbeaze
bosjebusken
bosje bloemenbusken bloom
boterbötter
boterhamstoete
boterhammenstutt'n
Bowl (met vruchten) Proem'npap
braambrömmel
BraamtBroamp
bradenbroajen
brakenachteruut et'n
bramenstruikbrömmelstruuk
BredevoortBrevoort
BreedenbroekBreembrook
brekenbreak'n
bretelslichten, rippen
briefbreef
broekboks, bokse,
broekzaknoadzak, tesse, tuk
broekzakkentessen
broerbreur
broodwegge/stoete
broodjebreudje
broodjes (wit) kadetjes
broodkapjeknoef, meksk'n
bruiloftbrulluf, brulfte, brullefte, broedlachte, broedlacht, trouwmoal
bruinbroen
brutaalfreg, vreg
buigenbüüg'n
buikboek
buikloopschöts
buikpijnpiene in 't lief
builbulte
buisbuuz'n
buitenbuut'n
buiten (handbereik) buut'n
buiten ademachter'n oasem
buitenlanderDief
buitenshuisboet'n
bunzingulk
burennoabers
burenplichtnoaberplicht, noaberhulp
burgemeesterbürgemeister
bushokjebushökske
buurmannoaber
buurtschapnoaberschop

C

caravanslephutte, slepkukk'n
castrerenlubben
cervelaatworstplokworst
ChagerijnigKnötterig
clitorusknupke
colacoolaa
collectezakpingelbuul
composthoop'n orthoop, mothoop
computeralles in 1 deusken

D

daagtjuus/ ajuus
daardoar
daarnadaornao
Daaromdeurumme, durum
dachtdech, duch
DagTsjuus
daldelle
datda
dazenblinzen
deden
de restvriezeköttel
deeldèle/de delle/d'n deahl
deeldeurenddeur
deelzolderbalkens
deelzolder hooigatbalkensgat
deelzolderopeningslobgat
dekenkisttuugkiste
deksellit
denneappelfopel, fopels, fopers,
Deugnietondoch, flankes, rodde
deukfoek, dutte
deurknopklink
dezedisse
diareeloperi'j, knieperie`je, Peperienes
dichterbijkotterbi-j
DidamDiem, diiem, diiem
DiepenheimDeep'n
dierenbeesten
dijkdiek
dikm'rmol
DinxperloDinxper
DirectStieperstond
disteldiesel
DoeiAjuus, Ajouw
doekplodde
DoesburgSmeerburg
DoetinchemDeutekom, Durkum
domdöllig
dom pratenkwazzelen, tuttel'n
Dom varkenpielente
dom-dwaasnoffeleg
domme kerelosse
domoordökkel
donderdonner
doodde piepe uut egaone/ uut de tied gaon, t huuksken um egaone
doodlopende wegkloezediek
doodskleedhenneklee
doordeur
doorgaanvedan, deurdonderen
doorgaandedeurgaonde
doornatdrietenat
doosdeuze
dopjedöpken, düpken
dorpdarp
dorstdöst, dos
downloadenneerlaaien
draaddroad
draadjesvleesfiedeltjesvleis
draaidreaj, draei
draaiendraejen
draaimolendrillemolle, dreajschuutje, draeischutje
drachtigdragend
drank (sterk) foezel
drank halensloffen
driedree, dri'j
drinken (alchol)zöttern, zoepen
dromendreumen
dronkendikke, donne, zat
droogdröge
dropjedröpken
druifdruuf
druivendroeven
druktemakerbriggel
duifdoeve
duimdoem, duum
Duitserne Pruus
duitslandpruusen
Duivenduuve
duizendDuuzend, doezend
dunschrao
Dun, ielmeeps
dunktduch
durvenwoagen

E

editiekeditie
EekhoornKateeker
eeltzwil
een'n
een besmettelijke veeziektezuchteri'je
eendante, pielente
eendenpielen
egeide
egelstekkelverk'n
eggensligten
EibergenEibadd'n, Eibarge, waterrot'n
eiereneijer
eigenwijs iemandNöthaok, praggel
eigenzinnig mensdraodnägel
eind verdergunn'nopper
ElastiekjePiekje, rekkie
enormalderbastend
erd'r
er wild uitzienbluisterig
erbijdurbi'j
erfarf
ergarg, slim
erg donkerpotduuster
ernaastderneaven
eromheenummetoe
erwtensoeparfensoep
eventjesefkes, un hötjen
expresextra

F

failliet (bij kaartspel) bos
feestendaldeejen, buiz,n
fietsfietse, rabat
FietsenFoeksen
fijn achterblijfsel in bv. hooimoksel
fijntjes kauwenknewwelen
FizzekenGoa'j met hen blomm'n pluk k 'n
fluisterenSmiespel'n, fluuster'n
fluitfluite
frambooshennebes
frituurpanfrietkettel
FutloosFoel

G

gagoa
GaanGoan
Gaat Geet
gat (achterste) vazel
gebetene-betten
Gebonden graan halmen met zaadGarven
geborengeboorne
gecastreerde beer (varken) barg
gedrochtschrötte
gedroogde hamnägelholt
geelgeal
geengin
geerfdgeorven
gefeliciteerdgefeliciteed
gehemeltegehöl, goagel
gekonwies
geldflappen
gelijkgeliek, lieke
gelovengeleuven
GelselaarGelster
GemoedelijkGemuudelijk
genoeggenög
geprutsgetuntel
gerstgaste
gestadig/fermsteadig
getuigengetuugen
gevonden'evund'n
geweestgewes
geweldigonmundig
gezichtgevret
gieraalt, ale
glaasjegläësken
gladschamperig
glasraameen roet
gloeiendgleunig, glên
goedgood, mot
goedemorgengoeiemarregen, moi
goedendaggoeiendag eem
gootsteengeutsteen
gordijngedien
gordijnengediene
goudgold
goudreinetrabauw
GraafschapSuperboeren
GraagDa mag wel, geerne
graanschuurspieker
grachtgrafte, verrabezakt
GrappenmakerPotsenmaker
grasgres, grös
greepgreppe
grensgeut
grieperigvrustereg
groengrúún
groenloGroll, grolle
groentegruunte
grondgroond
grondbakbussenbak, lumme
grootjoekel
groot massief stukbonke
groot stuk (b.v. kaas) hompe keeze
grootmoedergrotmoo, meuje
grote hoop stroviemhoop

H

haaksbergenHoxebargen
haarheur, eur
haarroosskin
haast makenempen
hagedisèverdasse
hakmesiep
half volwassenhalfwas
hallogoeiendag eem, mai, moj
ham (gedroogde) schinke
handschoenhaandske
handschoenenhandsen
handvolfosse
hard fietsenknaeien
hard lopenPäöl’n, naegeln
hard vallenplaer'n
Hard werkenözen
Harde trap geven (voetbal)Poets'n, pleer'n
harde werkereuzerd
hardlopen, rennengasken
haringhering
HarmonicaTrekzak
HarreveldHarvele
hebhe'j
heemoi
heeftheft, hef
heel graagliedensgeerne
heel kleinmietereg
HeelwegHaelweg
heen geweesthennewes
heetheit, heite
heideheet
helhölle
HelemaalKats
helemaal uit je dak gaanHøken
hemum
hemelzwark
HengeloHengel
herenboerscholteboer
herfstharfs
herkauwenneerkewen
hermafrodietkwenne
heuvelbult, barg
hiernaasthier neave
hijhi-j
hijgen (zwaar) boekslagen
HitteHette
Ho maar!Juu
hobbyleefhebberieje
hoektimp, timpe
hoekjehuukske
hoer/prostitueedrel
hoestenblökk'n, kwagg'n
hondkeuter, joekel
hondjehundj'n
HongerSmag
hoofdkop, hasses
hoofdpijnkoppien
HooiHeuj
hooienheujen
hooitransportopeningslobgat
hooivorkgavel
hoordeheurd`n
hoornaarhoorntjen, höörntje, honte
hoortheurt
hopenhopt
horzelsblinde hazen, blinzen
houdhold
houdenhollen
houtholt
houten plaatbret
houthakkerbielleman, bielekearl
houtmijtbussemiete
houtzagerijholtzagerieje
huilenrear'n, liepen, huul,n, janken, blêren
huishoes, huus
huishoudinghuusholding
huisjehuusken
humeurignosterig
HummeloHummel
hunhulle

I

i-podmuziekspöller
ietsjesun-bitje, neuzegatvol
ijsies
ijsberen (lopen) bizzen
ijzeriezer
ijzergieterijde hut
ijzerlod'n nestiezern
ikigs

J

jajoa
jaarjoar
JammerSunt [hé]
jarigjeurig
jazekermeen ej
jeie, o`w, i'j
je niet goed voelensloerig
JeneverVoezel
jeukJök, jük
jeuktjukt
jezelfoezelf
jijie, gij, i'j
jochblaag
jongenBlornie
jongetjebözzel, Jönksken
jou/jij/jedu
jouwow
juistkrek
jullieowluu, gillie, I-jluu
jurkkleed
jusdip

K

K.i. insimenatormotorbolle
kaarskearse
kaaskeeze
kalfjekieseman, pink
kalverweidepinkenweide
kamille (matricaria) hemdekneupe
kamperkistjeskeal
Kankerdun op de mest
kanournblorn
kapot makenbrekken, verrommenieren, vernaggelen
karretjekeurk'n
Kater hebbenSloerig in de rakker
keel schrapenkwalsken
kerelkeerl, koel, kearl
kerelskèrls
kerkkärke, karke
kermiskarmse, karmisse
kersKars
kerst (mis) kas (mis)
Kerstavonddikke frets oavend
kerstboomprüttelbeumke
ketjesoavendUlvenhoutsebos
kettingzaagknetterbiele
keukenköken, kukken
keuterboerköttelboerk`n
keuvelenkuiern
kieskeurigtiems
kiespijnkiespiene
KievitKiefte
kiezenkoezen
kijkkiek
kijkenkiek'n
kikkervisjesdikköppe
kindBroetlachte
Kind (eren) bern (oetsproake: bean)
KinderenKinder, blagen
kiphenne, tute, tuute
kippenhoonder, tuten
kippenluiktuuteluuk
kippenvelhoonderhoed, tutenvel
klaarkloar
klagensteend'n, nøhlen
kledingkleren
kleine kinderenpotstempels
kleine veelal hoekvormige weidetimpe
kleine wervelwindvaezeköttel
kletsen (onzinnig ) töttelen
kletskousreerbek
klodderkladde
klokhuiskroaze
klompenklômpe, klömp
klompjesklumpkes
klontjekloete, löntjen
kluiskloezen
kluisendelschriene
knagende hoofdpijnsjoekeri-je
KnakworstKnekwürste
knieknee
knijpenkniep'n
knoeiensmauzen, zauwen
knoeipietslampkepeter
knoeipotsopkeune
knoop (aan jas) knoop
knoop (touw) Knuppe
knorrignuttellig
koeko
koe krijgt kalfmelk wordn
koeienbeest'n
koeienkoone, beeste
koekkooke
KoekjeMöpke, plesken, keuksk'n, kuukske
kofferbakkattebak
koffieprutzodde, zorre
kokenkokken
kolenhokgruushok
kolenkitgruustuite
kom er aanan t
komenkomm'n, komme
kommetjeKumken, kummek`n
komtkump
KonijnKnien
konijnenkniens
KoninginKun'jin
kooikauwe
kookkaok
koolkabbus
KoolmeesSchietintvuur
koperkoaper
koper (metaal) kopper
kopjekupke, köpke
korenschovenGedörste garven
KorstMakje
KortebroekKorteboks
kotsen/spugenspaoien, jensen
koudkold
koudekelte, kolde
koudigkollig
kraaikraeje
kraambezoek doenkroamschudd'n
kraamschuddenkraomschudden
krabbenskuiken
krekeliemken
krentenbroodkrintewegge, pillewegge
kriegelkregg'l
krielaardappelsmörkes
krijgkrieg
krijgenkriegn
krijgtkriegt
kruikkruuk
kruinhANETRAD
kruipenkroep'n
kruisbesstekkelbêze
kruisbessenstekkebaezen
kruisjekruusken
kruiwagenkrujwagen, schoefkoare, koare
kuikenkuuk'n
kuikentjetieksk'n, tieksken
kuilkoele
kuilvoerpersvoer
Kunkúnt
kusje gevenSpeksnoeten
kutan
kwaadkwoad, mieterig, giftig, hellig
kwajongensbuuls, bözzels
kwalijk nemenkwelleke nemmen
kwaljongensbuuls
kweekgraskwekk'n
KwijtKwiet
kwijt/onvindbaarin de floriebôs
kwikstaartbouwmeister
kwikstaartjeploogdriever

L

laan (straatje) loan
laarssteffel, stiefel
LaarzenStieffels, leerzen
laat het gaan, doe er niks op uitloat 't hen drieten lopen
laatstkots
laatsteleste, letsten
ladderlere, ledder, leer
Ladder (in de kous) Reup
lambrak
landafscheidingvrogte
langpootmugheuiwaag'n
langzaamdrao
langzaam gaanda geet as dikke stront deur den trechter
lanterfantenstrunkebroann
LarenLoarne
latenloaten
leeftijdleaftied
leegläöge, gust, leug
lelijke oude vrouwfoekvel
lianneeekheur'nke
LichtenvoordeLechtenvore
LichtenvoordenaarKeienslöpper
lieveheersbeestjezunnekuuksken
LieveldeLeevelde
lijnlien
lijntjelientje
LijsterLiester
linnenverkopertodden
littekenliekstea
LochemKoolhaas
loeienbleren
loltrappenhöken
lompe vrouwpollesoeze
loodsloaze
looptlöp
lopengaon
luchtloch
LuciferStriekhöltje, striekwéfel
lucifersstrieksweavels
LuiFoel, leu
luid klagenlammetearn
luikloek
LuilakStrunkenbroajer
LuisterenLuusteren
lukkenlukk'n

M

maalmoal
maaltijdmoaltied, möältjen
maanmoan
MaandagMoandag
maandagmorgenmaondagmargen
maar moar
maar ik heb geen zinanstelln
maartmeert
machtig voedselzaedig, zedig
mandben, benne
manierenmennoten
MannetjeMansluu / Kjels
marskramerkiepenkeal
masseurknokkezetter
maxberkelpl'ank, b'rklplanl
Medicijnenmillesienen
meevallentoeevallen
meisjedeerntje, deerntj`n, deerne, deern, eerntjen, dirn, wichtke
meisje (mooi) gööje
meisje/jonge vrouwdeerntjen
meisjeswichter
MensenLuu
merelgietling, giet (e) ling, geteling, geeteling
MesKnief
mest tankale koare
mest uitrijden op het landaalt vaar'n, ale veuren
mest-stal binnen in de boerderijvaalt-stal
met moeite lopenschraggeln
meteengelieks / dereks / d'rek, dreks
metworstdreugewos
middagn'umdag
middagslaapeffen in de pette kiek'n
miermiegempe, michamp, empe, miegamp
mierenkiemelekamels, empen, miegamp,n
mijnmien
minmieze
mislukkelingkneus
modderdrek
modernenieje moodse
moedermooder, moo, moet, moer
moeizaam lopenschraggelen
moerasbroock, zomp
moestsvh
moetmoi
moetenmotten
molgeure, weule,, wule
molenmölle
molenaarmölder
molshoopweul'nhoop
mooiskier, sköne
mopperenneulen, nösteren
mopperpotnösterpot
morgenmaan, margen, moan
motorzaagknetterbiele
mountain-bikebargfietse
muggenzifterpieneköttel
muismoes
muizenmuuze, moez`n

N

naarnoar
naastnoast, naeven
naaste buurmannoasten noaber
nageboortevoel (lange oe)
nagelneag'l
nagelhoutneagelholt
nakomelingnustekötjen
nalooptnaolöp
nauwelijkskwelleke
nauwkeurigfimmelig
nederlandse taalhoog hollands
neene, jao jao
NeeNe
NeedeNee, Neee. Neede
negenneggene
neknack
nergensnörges, nans
nestkuikennestedulleken
netjessjiek, kant
nietneet
Niet gespannen.Slok.
Nieuw-DijkNi-j-Diek
nieuwsgierigni-jsgierig
NijdigNiedig, hellig
nijnagelreupe
nijptangknieptange
nodigneudig
noemennuumt
NoordijkNoarik
notennöt'n
nunow, no

O

ochtendv'umdag
ochtendmistvrogmisse
olieÖllie
oliebolölliekrabbe
olielampjeÖllielämpken
omumme
omruilenummebuten
omvattenumvatten
omzagendale zagen
onbenulbrekkebeen
ongedurig iemandempenstat
ongeveerum en noabi'j
onkruidroet
onrustigrospelig
onrustig zijnbriggelen
ontzettendonmundig, alderbastend
onverschilligveurèvenvölle
onvruchtbaar vrouwelijk mens/dierkwenne
onzeunze
onzinkwats
ooievaarstoark, stork
ookUig
oomonkel, eume
oorvijgziege um de oarne
oorwormgaffeltange
op de kinderen passen (oppassen) huuswaarn
OpenLos
opfokkenden kachel anmaak'n
opjuttendrieve (n)
oppassenhuuswaa'n ,inheun
oppassen/ babysittenhuuswaarn
oppervlaktemaat (1 are ) scheppel zaod
oprapenopgarden
opruimenopruumm
opscheppenpochen
opschepperbloazerd
opschepperij uit GroenloGrolse wind
opslag ruimtespieker
OpstaanOp t'ende kom'm
oudold
oudeoale
oudere bemoeizuchtige vrouwmi'jemeuje
OudersOldeluu
overoaver
overblijven (lunch op school) broodschole
overeindop-t ende
overgeven (braken)speejen
overhaasthoeterdekoets
overhemdspothemp, boezeroen

P

PaalPost, pos
paaltjepostje
paaltje (langs weiland)rikkespösk'n, rasterpöölle
paardpeerd, knol
paardenbloemhondepol, kettingspol
paardenvlieg/horzelblinze
paardrijdenpeerdri'jen , peerd rieden
paarspeers
paasmanpoaskearl
paasvuurpoasvuur, poasboake
pak rammelpak smeer
PalenJoep'm / voedel'n
PannerdenPoandre
pannerden, lobith, aerdt tolkamer tuindorp herwen spijkt land van woater en wiend
pasenpoasen
passantveurbi'jgänger
perzikmarketonze
petroleumpeterollie
pijnpiene
PimpelmeesBi-jmees
plagensteggel'n
plankbröt
plassenafwateren, miegen, piss,n, eappels afgeeten, stroezen, zeiken
plassen (water) plässe
plasticplestek
plastic zaktoete
pleinplasse
plezier makenSchik hebb'n
ploegploog
ploegenbouwen
ploegen (ondiep) braoken, scheuren
plosteling moe/lui wordenhet veur de krent'n krieg'n
poepdriete
poependrieten
poffertjepufke
politieplietsie, böll'n
pooshötte
PoosjeHötjen
poppuppe
popjepupken
populierpeppel
portomoneeknippe
potlepelslijf
praatjespräötjes
pratenproaten
precieskrek
pretskik
PrikkeldraadPuntdroad, takkedroad
problementrammelant
processievlöggelen
proppenschieterfletterbusse
pruimpruum, proeme
prutsenmoggelen

R

raakteriek
raamn'roette
raapstelenstengels
ramsikkenbok
rasprieve
rasterenvrochten, vrugten
RatRotte
ravottenrapzakken
recht (staat dit gelijk) lieke
regenbuieen soeze raegen, skoer
regenenreagen'n
RegenjasGerbedine
regenwormpiere
reu (mannetjes hond) rekkel
reuzelsmulte
ridderzuringluikebla
riekgreepe
riemreem
RietmolenReetmölle, reek kwakers
rijriege
rijdenri-jen,
Rijden (auto) jagen
rijnRien
rijpriepe
rijstries riest
rijzenverliezen
rillerigvrustereg
rimpelsfoekvel
rioolgootgottengat
rode bietenkroot'n
rollentulen
rollen van paardweltern
rommelpröttel, preuttel, krempel
rommelpotfoekepot
rondlopenvetraenn
rooksmook
roos (in de haren)skin
RotzooiPröttel rommél
rouwmutsjesligtemutse
ruikenroek'n
ruimteruumte
ruinruun, roen (lange oe)
rupsroepe
rupsenroepen
rupsen in de boerenkoolroepen in`n moos, rupp'n op 'e moes
rustenrösten
RustigKalm an, haenig, røsteg
rustig aan doenhennig an doon
Ruurlo Reurle
ruziedeining vecht'n

S

SacherijnigNöttelig
scannernaokieker
schaafwondbrats
schaapschoap
schaarscheer
schaarsbetuun
schabrangGöttegat
schaduwschum, skemme, schaa
scharnierhengsel
scheefschoeks
scheenbeenschennepiepe
scheetbroekhoest
schei uitschei uut
SchemerTweeduuster
schemeringtweiduuster
schepnatse, panne, handshovel
schipskib
schoencrêmewicks
schoenenschienen
Schoffie, ondeugdBasbender
schommelruile
schoolskool skoele
schoorsteenmantelboozem
schootsluppe
SchopSchuppe, batse, schoevel, handshovel
schoppenschuppen
SchortBrunte
schouderscholder
schrammen in het gezicht hebbenbratsen an d'n gevret hebb'n
schreeuwenrear'n, bløkken, reern, skete,n,
schreeuwerdbleerbek
schrijvenskrieb'n
schroevendraaierschroevendreijer
schuimbroeze
SchuivenSchoeven, schoev'n
schuurschoppe/skoppe
SilvoldeZillewold
sint maartenSinter-Marten
sinterklaassinterkloas
slaansloan, houwen, houw,n, bater,n, klop gevven
slaapkamersloapkamer
slapsledderig
SlapenOp de rugge stoan, sloapen
slenterenKuijeren, smoksen
slepenslüp'n
slijpensliepen
slimvernunftig
slingerenslakker'n
slingeren bv met fietsschraggelen
slofjesslöfkes
slokjeslümpken
sloom iemanddraodnaegel draone
SlootGraven
slungel (mann./groot) laabes
smeerpoetsknoeipot, poetje
smerigsmoddelig / smosselig
smerig (niet goed gewassen)schoeterig / poeterig
smurriedrallie
sneeuwsnee
sneeuwvegentrao kaern
snelrap, schielik
snijbonenfietsebonen , sne'jbeune, brokkebonen
snoepjebaltjen
Snoepzak (nieuwjaar) toet'n
snuitsnoete
snuivensnoev'n
SoeplepelSlieve, sleef
sokkensökke, zökke
somsmangs, manges
speculaasklöske
speenluts
spelenspöllen
sperziebonenslaboon'n
spijkerdraodnaegel, neagel
spijkerbroekspiekerboks(e)
spittenspaien, umme maken
SpreeuwenSpröne
staanstoan
staatsteet
Stadse manierenStadse fratsen
StadsmensenStadsluu
stampot witte koolboeskool
stamppotmoes
stamppot boerenkoolstamppot moos
steedsegaal
steegjegeste, stegge
steenkei
sterstarre
stiekemerdglisterpeter gloeper
stierbolle, buurtbolle
stijgbeugelstiegbeugel
stoelstool
stoelenstuule
stofzuigerslöpslurper
straalstraol
straatstroat
strak / mooikaz
streng gereformeerdenfienen
strijkenstriek'n
strijkijzerstriekiezer
stropdasstrik
struikstruuk
struukduikenstroekduuk'n
stuivenstoeven
stuiverstuuver
stukjestuksken
stukjeshumpkes
StutteStut
sufferddökkel, noffel, koeze
suikersuuker, sökker
suikerbietensukerruve
suikerklontjesuukerkluntj`n
SukkeldrafjeSobbedräfken

T

taaitaoi, sproak, sproake
tafeltoafel, dis
tandartssmoelsmid
tarweweite
Te keer gaanAngoan
tekenenteikenen
telefoonreer-iezer, kuierdroad
TelkensEgals
tepel koememmen
terrasstoepe
terstondstond
terugtrugge
theekomsömken
theelepelruuriezer
thuisthuus, toes
tientiene, teen
TijdTied
toetoo
toezendenumsgeliek
tongzoenenbi-j mekare uut de krop vretten, bekvech'en
tot morgen!tut margen
Tot ziensGoedgoan, goodgoan, ajuus
tractortrekker
trapjetrepske
trekker (water wegpoetsen) slees
treurigmeuielik
treuzeleneuzen
treuzelen (met eten) pliwsen
troepentroppe
trogzomp
trouwenbroetlachte
trouwerijbreulfte
tuigtuug
tuingoorden, n'hof
tuurlijktuulk
Twentenaartukker
twijfelaarveulerd

U

uilook, siepel
UienSiepels
uiergeer
uierziektewrange
UilOele
uitut
uitgestrooiduutgestreu`jd
uitkijkuutkiek
uitstekenuutsteken
uitvindingenvernufterie`jen
uitzoekenfiegelier'n
UlftUlf, Oer
unstertrekpunder

V

vaakduk, mans
vaarsmoal
Vaatdoekschotteslet, schuttelslet, waskeldook, wasseldoek
vaderva
vaginaVazel, flamoeze, proeme
vals spelensijbelen
Valse vouw, rimpelfoeke
valsspelensteggel'n
valtvölt
vanvon
Van de wijs gebrachtverbaldereert.
van lieverledeaalenges
vandaanvedan
varkenpoetjen, pogge, motte, poch, pogge, keun. verk,n, zwien
Varkens voerschotSleagel
varkenshokpoggenschot
VarkenspootHepse
varkensschuurkot
VarsseveldPoggendam
vatjefuste
veelveul, veule, vulle, vôlle
veel plaatsenveuldeweges
veenkolkkluungaete
vegenkeern
veiligheidsspeldsluutspeld
VeldschuurKarloze
verwied
verderwieter
verdrietarmood
verdunnen (vloeistof) anlengen
verfvarve
vergetenvergaet'n
Vergietdeurslag
verjaardagverjeurdag
verkeerd omKrang
verknoeidvedrett'n
verkreukeldfoekepot
verkreukelenverknöttern
verlegenbleuj
verprutsen/vernielenverommenaeren
verrekijkerwietgloeperd
versierenbrommers kiek'n
vervelendkloten
vervelingtiedvervaeling
verweerdverspocht
veulenvul
viervear (e)
ViespeukPoetjen, smerkeuj, fatje
viezerdviezen
viezerikknasterd
vijfvief
vlaamse gaaimarkolver, markolle, markolder, markol
VleermuisVleermuze
vleesvleis
vliegtuigvliegtuug
vlinderpannevluggel, Panevoggel, spanvoggel, zommervöggel
vloedvlood
vlugraps, vot, vot maken
VochtigKlats(z)ig
VoederbietMangel
voederbietenmangels
voelveul
voelenvulen
voetenveut,n, plarken, vuut
vogelvöggel
vogelkruid (plant) hennemier
voorveur
voordeurveurdeur
voorhamerteurhamer
voorhuisveurhuus
voorkomenveurkomm`n
voornamelijkprispaol
voorraadveurraod
voorraadschuurspieker
vooruitvort
voorwielveurrad
vosvökse
vouwwagenklapkore
vragenvraogen
VragenderVroagender
vreemdfrömd, fremd, vrumd, vrômd
vreemdgaanonder 'n draod deur e vretten, naeven d'n pot epist
vriendenkameraojen, maoten, kameröde, kamerue
vriendinmusse, skarel
vriezenveenvene
vrijdagavondvrie`jdagaovend
vrijenblom plukn, go'j met melk bussen tellen
vrijenvri-jen, vozen
vrijgazeleumke
vroegvrög
vroegervrogger
vrouwwief, mense
VrouwenVrouwluu, vrowuleu, wiem
vrouwtjedeerntje
vuilsmoks
vuiligheidsmoezelerie`j
vulvahanerhölte, promusselken, vazel, proeme
vulvavazel
vuurtje stokenvuurtje stokken

W

waaienboezen
waarbun
waardweerd
waaromwurrum
wagenwijdwiedwagend
wangkiwwe
wankeltuntelig
WarmHeit
warme schoorsteengleujende piep
wasbak onder de pompgutsteen
watwet
wat zeg jewat zeg i-j
wat zegt uwallee
waterwaoter
watjetitte
WC´t huusken, plee
wc dekselpleedekkel
wewi-j, wie
weerkomenweerkommen
wegwegge
Weg!Vort!
WeggaanGoed gaon, hengoan
weggenomenweg-enommen
weggevenafstaon
wegjagenkassebunen
wegnemenwegnemmen
WegwezenMoeven
weidewieze
weidepaalrikkespost
weiderolwelboom
weilandwiesken, bi,j
Weinig inspanning leveren.Slok reep
welwal
welzeker!boh jao!
wentelenweltern
werdenwierd
wereldwelt
werkwark
werkenwarken
werkendewarkende
werkkledingwarkklere
werkloos zijn.rond de pöste lopen.
wespwepse, wips
WiebeligTuntel
wiegkripsken
wierskidde
wifigin droad
wijwi-j / wie
wijfwief
wijnwien
wijswies
wil ik jewik
wildebrasruusebus, onwat
WinterkoningNettelkönninksken
WinterswijkWenters
Wittekoolboeskool, kabbes
woensdaggoonsdag
wondermerakel
wordenwod'n
wordtweurde/wödt
worstwöst
worstelen (uit blijdschap) froesel'n
wortelwottel
woudwo (o) ld

Z

zaktoete
zak (broek/jas) tesse
zakdoeksnotlap
zakjetuutjen
zaklampknipslügte, pieuwie
zakmeskniepmes
zal iktesse
zandwegbinnenweg
zaterdagzaoterdag
zaterdagmorgenzaoterdagmaon
zatlapnatnibbe
zeemziep'nen
zeer (in verband met veel)aldebastend
zeikennøhl'n
zeikerddrietebuul
ZeisSwa, wa
zeis (kort model t.b.v. koren maaien) zig
zeis aanzetsteenstrik
zelfeiges
zelfklusserbeunhaos
ZelhemZellem
zenuwachtigrospelig
zenuwachtig ijsberenbriggel
zeugmotte, zogge
zeugzogge
zeug (geen biggen gehad) gelte
zeurennotjen, mieren, mauwen, peppels, nôhlen, nôttelen, dramm,n, kwaken
ZeurpietFiemel
zeven (7) zövvene
ZevenaarZaender, Zender
ziekzeek
ziekenhuissekenhoes
ziekjessloerig in den hoed, sloerig in de rakke
zielig figuurstakker
zienzeen
zietzeet
ZieuwentSöwent, t söwent
zijzullie
zijkantziete
zijnbunt, waen
zijn (heen) gegaanbunt e'oan
zoekzuuk
zoek het maar uit!bak oe maor un ei!
zoetezeute of zuute
zolder boven de stalhilde
zomerzommer
zonaanbidderzunnekuuksken
zondezünde
zooikraom
zoonzönne
zoutzolt
zoveelzovölle
zuinig persoonknieperd
zuinig zijnneet schöts
zuipenbuizen, boez,n, zoep,n
zuiperzoeperd
zuiplapzoeplap, natnibbe
zuurkoolhang over de lippe
zwaarzwoar
zwaar werkenÄözen
zwagerzwaoger
zwangerdee hef n'buul an n'band, dikke boek
zwarezwaore
zware donderslagbraaskerd
zweetzwet, zweit
zwerfvuilvlogpröttel
zwoegenäözen, euse

7 opmerkingen

  1. 's aovends
  2. Achter-Söwent
    is een oude naam voor Mariënvelde
  3. Achterhoeks liedje: De knienkes hebt de töpkes van de moos afevrettn Falderalderieje falderalderaje De knienkens hebt de töpkes van de moos afevretten Fal deral deral deral deral
  4. Het achterhoeks sluit aan de ene kant aan op Twente, aan de andere kant sluit het aan op de Liemers er wordt dus zeer verschillend gesproken.
  5. Tijdens het Aaltense sjoksen geen onderbroek aan hebben
  6. Zutphens liedje: Wie bint de boerkens uut de höven Dat wilt de stadkens neet gelöven Wie bint de boerkens van de stenenbakkerieje En willie ut neet gelöven Dan gelöven ie ut maor neet
  7. slobgat: gat in deelzolder waar het hooi naar boven gaat