| Fout | Goed | Uitleg |
|---|
| deskundigeschap | deskundigenschap | Enkele afleidingen zoals -achtig, -dom en -schap zijn een uitzondering op de regel dat de tussen -n regel alleen voor samenstellingen geldt. |
| DES-moeder | desmoeder | 'DES-moeder' is geschreven volgens de regels van 1995, 'desmoeder' volgens de regels van 2005. |
| DES-moeders | desmoeders | 'DES-moeders' is geschreven volgens de regels van 1995, 'desmoeders' volgens de regels van 2005. |
| desorientatie | desoriëntatie | met trema: ë |
| desorienteerde | desoriënteerde | met trema: ë |
| gedesorienteerd | desoriënteerde | met trema: ë |
| desorienteren | desoriënteren | met trema: ë |
| DEUS | dEUS | Als een naamgever een bepaalde schrijfwijze heeft vastgesteld, moet men zich daaraan houden. |
| deuvenkater | deuvekater | Dit is een versteende samenstelling en krijgt daarom geen tussen '-n'. |
| deux pieces | deux-pièces | met streep ertussen en accentteken. |
| devieren | deviëren | met trema: ë |
| Devoon (tijdperk) | devoon (tijdperk) | Het woord waarmee we een historische periode benoemen of waarmee we de tijd indelen, krijgt een kleine letter. |
| dezerdagen | dezer dagen | Twee woorden. |
| diabolotje | diabolootje | met dubbele o |
| diaconieen | diaconieën | met trema: ë |
| diacritisch | diakritisch | |
| diarhee | diarree | Twee r's, geen h. |
| diarrhee | diarree | Géén h |
| Diaspora | diaspora | Met kleine letter. |
| diatomeeen | diatomeeën | met trema: ë |
| dichotomieen | dichotomieën | met trema: ë |
| dichtbij het huis gelegen | dicht bij het huis gelegen | Zodra er een zelfstandig naamwoord na een samengesteld bijwoord komt (bijwoord + voorzetsel eraangeplakt), worden deze gesplitst, want voor een zelfstandig naamwoord kan alleen een voorzetsel komen, geen bijwoord. |
| dicht bevolkt | dichtbevolkt | Verbuiging: dichterbevolkt, dichtstbevolkt. |
| dichtbij gelegen | dichtbijgelegen | Verbuiging: dichterbijgelegen, dichtstbijgelegen. |
| dichtgeslipt | dichtgeslibd | |
| dicht slibben | dichtslibben | Vervoeging: dichtslibben, slibt dicht, slibde dicht, dichtgeslibd. |
| dichtsbijzijnd | dichtstbijzijnd | |
| dichtsbijzijnde | dichtstbijzijnde | |
| dichtst bijzijnde | dichtstbijzijnde | Eén woord. |
| dieët | dieet | Meervoud: diëten. Afleiding: diëtist. |
| dieetpatient | dieetpatiënt | met trema: ë |
| dieetpatienten | dieetpatiënten | met trema: ë |
| die-hard | diehard | Meervoud: diehards. |
| Dienst Public Relations | dienst Public Relations | Soortaanduidingen van instaties en instellingen die niet bij de naam horen, worden met een kleine letter geschreven. |
| diensvolgens | dienvolgens | Geen tussen-s |
| diepzeeen | diepzeeën | met trema: ë |
| Dieselmotor | dieselmotor | Persoonsnamen in een samenstelling of afleiding krijgen een kleine letter. |
| dieeten | diëten | Mert een ë |
| dieten | diëten | Vervoeging: diëten, dieet, dieette, gedieet. |
| dietiek | diëtiek | met trema: ë |
| dietist | diëtist | met trema: ë |
| dietiste | diëtiste | met trema: ë |
| dietisten | diëtisten | met trema: ë |
| dietistes | diëtistes | met trema: ë |
| differentiele | differentiële | met trema: ë |
| differentielen | differentiëlen | met trema: ë |
| differentieren | differentiëren | met trema: ë |
| dillensaus | dillesaus | Samenstellingen met een zelfstandig naamwoord dat geen meervoud kent, krijgt geen tussen '-n' |
| demensie | dimensie | Met i. |
| dineetje | dinertje | 'dineetje' is geschreven volgens de regels van 1995, 'dinertje' volgens de regels van 2005. |
| ding-dong | dingdong | Sommige combinaties behandelen we als een samenkoppeling. Ze krijgen een koppelteken als gelijkwaardige delen met elkaar worden gekoppeld Uitzondering: in geval van (bijna-)reduplicatie schrijven we het woord aaneen. |
| dinosaurier | dinosauriër | met trema: ë |
| dinosauriers | dinosauriërs | met trema: ë |
| Dionysisch | dionysisch | Een afleiding van een persoonsnaam krijgt een kleine letter. |
| Dionysische | dionysische | 'Dionysische' is geschreven volgens de regels van 1995, 'dionysische' volgens de regels van 2005. |
| dioptrieen | dioptrieën | met trema: ë |
| dioxyde | dioxide | Met een I ipv y |
| diploide | diploïde | met trema: ï |
| diplomatje | diplomaatje | met dubbele a |
| direkt | direct | Vervoeging: directe, directer, meest direct. |
| direkteur | directeur | Meervoud: directeurs, directeuren. |
| directeurs-generaals | directeurs-generaal | generaal is hier een bijvoeglijk naamwoord. Alleen het kernwoord krijgt hier de meervoudsvorm. |
| direktie | directie | Met c ipv k |
| Directie Politie | directie Politie | Soortaanduidingen van instaties en instellingen die niet bij de naam horen, worden met een kleine letter geschreven. |
| directoirtje | directoiretje | 'directoirtje' is geschreven volgens de regels van 1995, 'directoiretje' volgens de regels van 2005. |
| direktor | director | Met c ipv k |
| dissipel | discipel | Meervoud: discipelen, discipels. |
| dissipline | discipline | Meervoud: disciplines. Afleiding: disciplinair. |
| diskman | discman | 'diskman' is geschreven volgens de regels van 1995, 'discman' volgens de regels van 2005. |
| discografieen | discografieën | met trema: ë |
| discontinuiteit | discontinuïteit | met trema: ï |
| discontinuiteiten | discontinuïteiten | met trema: ï |
| discoteek | discotheek | Met h na de t. Afkorting: disco (meervoud: disco's). |
| discusie | discussie | Twee s'en. Meervoud: discussies. In samenstellingen: discussienota, discussieronde. |
| discusseren | discussiëren | Vervoeging: discussiëren, discussieert, discussieerde, gediscussieerd. |
| discussieren | discussiëren | met trema: ë |
| discusies | discussies | Met dubbel s |
| discrediet | diskrediet | Met k. |
| disqwalificeren | diskwalificeren | Vervoeging: diskwalificeren, diskwalificeert, diskwalificeerde, gediskwalificeerd. |
| disident | dissident | Twee s'en. Meervoud: dissidenten. In samenstellingen: dissidentenbeweging. |
| dissocieren | dissociëren | met trema: ë |
| disonanten | dissonanten | |
| distansieerde | distantieerde | |
| distansieerden | distantieerden | |
| distansieert | distantieert | |
| distansiëren | distantiëren | Met t na de n. Vervoeging: distantiëren, distantieert, distantieerde, gedistantieerd. |
| distantieren | distantiëren | met trema: ë |
| distantiering | distantiëring | met trema: ë |
| distantieringen | distantiëringen | met trema: ë |
| distrikt | district | Meervoud: districten. |
| dit maal | ditmaal | Eén woord. Maar: dit keer. |
| dittografieen | dittografieën | met trema: ë |
| diversiferen | diversifiëren | Vervoeging: diversifiëren, diversifieert, diversifieerde, gediversifieerd. |
| diversifieren | diversifiëren | met trema: ë |
| DJ. (Diskjockey) | dj (Diskjockey) | Diskjockey. Kleine letters, geen puntjes. Meervoud: dj's. |
| dna | DNA | Hoofdletters, geen puntjes. In samenstellingen: DNA-profiel. |
| doberman | dobermann | Meervoud: dobermanns. De volledige naam dobermannpincher wordt nauwelijks gebruikt. |
| dokument | document | Met c ipv k |
| doddegras | doddengras | Met tussen-n |
| dodecaeder | dodecaëder | met trema: ë |
| dodecaeders | dodecaëders | met trema: ë |
| doe het zelfzaak | doe-het-zelfzaak | Meervoud: doe-het-zelfzaken, doe-het-zelvers. |
| doel bewust | doelbewust | Eén woord. |
| doel groep | doelgroep | Meervoud: doelgroepen. In samenstellingen: doelgroepenzender. |
| dolcefarniente | dolce far niente | Drie woorden. |
| Dollar | dollar | Kleine letter. Meervoud: dollars. In samenstellingen: dollarkoers. |
| dolle mina (actiegroep) | Dolle Mina (actiegroep) | Dolle Mina is de naam van de actiegroep, een dolle mina is een actievoerster, dolle Mina is een vrouw die Mina heet en dol is. |
| domecilie | domicilie | |
| domicilien | domiciliën | met trema: ë |
| domicilieren | domiciliëren | met trema: ë |
| domiciliering | domiciliëring | met trema: ë |
| dominee van puttenlaan | Dominee Van Puttenlaan | Aardrijkskundige namen krijgen hoofdletters. Aardrijkskundige namen met een koppelteken krijgen na dit teken nog een hoofdletter. |
| Dominicaan, Dominicaner | dominicaan, dominicaner | Kleine letter. In samenstellingen: dominicanenklooster. |
| dominoen | dominoën | met trema: ë |
| dominotje | dominootje | met dubbele o |
| dominos | domino's | Meervoud: domino's. |
| domme August | domme august | Een eigennaam krijgt een hoofdletter; een soortnaam schrijven we klein. |
| donker-blauw | donkerblauw | Kleuraanduidingen met donker als eerste lid worden als één woord gespeld. |
| donker-bruin | donkerbruin | Kleuraanduidingen met donker als eerste lid worden als één woord gespeld. |
| donker-groen | donkergroen | Kleuraanduidingen met donker als eerste lid worden als één woord gespeld. |
| Donquichotterie | donquichotterie | Met kleine letter. Twee t's. De figuur is Don Quichot. |
| donquichotterieen | donquichotterieën | met trema: ë |
| donquichotteries | donquichotterieën | met trema: ë |
| doodgewaand | dood gewaand | 'doodgewaand' is geschreven volgens de regels van 1995, 'dood gewaand' volgens de regels van 2005. |
| doodwanen | dood wanen | met spatie. |
| doodgeergerd | doodgeërgerd | met trema: ë |
| dood gemoedereerd | doodgemoedereerd | Eén woord. |
| doodsstraf | doodstraf | Met één s |
| doordeweek | door de week | Woordgroep, los. |
| door-en-door | door en door | Geen koppeltekens |
| door de weeks | doordeweeks | Eén woord. |
| doordrukstrippen | doordrukstrips | 'doordrukstrippen' is geschreven volgens de regels van 1995, 'doordrukstrips' volgens de regels van 2005. |
| Dopplereffect | dopplereffect | Kleine letter, twee p's. |
| dorpscafétje | dorpscafeetje | met -ee- ipv é |
| dorpschool | dorpsschool | Twee s'en. Naar analogie van: dorpsplein, dorpswinkel. |
| Dotteren | dotteren | Persoonsnamen in een samenstelling of afleiding krijgen een kleine letter. |
| douarieres | douairières | met 'ai' en accentteken |
| doeane, doeanier | douane, douanier | Met ou. |
| douarieen | douarieën | met trema: ë |
| douchje | doucheje | douches; doucheje, douchetje |
| doesen | douchen | Vervoeging: douchen, doucht, douchte, gedoucht. |
| dowjonesindex | Dow-Jonesindex | Met een streepje |
| Downsyndroom | downsyndroom | Een samenstelling met een persoonsnaam behoudt de hoofdletter. Alleen als de genoemde persoon niet betrokken is bij het nieuwe begrip schrijven we het woord met kleine letter. |
| doxologieen | doxologieën | met trema: ë |
| do's and don'ts | do's-and-don'ts | Met streepjes. In het Engels: dos and don'ts |
| drakonisch | draconisch | Kleine letter, met c. |
| drainnage | drainage | Eén n. |
| dramatje | dramaatje | met dubbele a |
| drapperen | draperen | Eén p. Vervoeging: draperen, drapeert, drapeerde, gedrapeerd. |
| draperieen | draperieën | met trema: ë |
| dread locks | dreadlocks | Eén woord. |
| dreespenning | Dreespenning | Het gaat hier niet om een soort penning en daarom moet dit met hoofdletter. |
| drempel verlagend | drempelverlagend | Eén woord. |
| Drenth | Drent | Géén h |
| Drente | Drenthe | 'Drente' is geschreven volgens de regels van 1995, 'Drenthe' volgens de regels van 2005. |
| Drenths | Drents | Géén h |
| Drenthse | Drentse | Géén h |
| dress code | dresscode | Eén woord, naar analogie van dressboy in de Woordenlijst. |
| dreumessen | dreumesen | Met enkele s |
| drievierde | drie vierde | met spatie |
| drie dimensionaal | driedimensionaal | Eén woord. Afkorting: 3D. |
| drieen | drieën | met trema: ë |
| drieendertig | drieëndertig | met trema: ë |
| drieendertigjarig | drieëndertigjarig | met trema: ë |
| drieendertigjarige | drieëndertigjarige | met trema: ë |
| drieendertigste | drieëndertigste | met trema: ë |
| drieentwintig | drieëntwintig | met trema: ë |
| drieentwintigduizend | drieëntwintigduizend | met trema: ë |
| drieentwintigjarig | drieëntwintigjarig | met trema: ë |
| drieentwintigjarige | drieëntwintigjarige | met trema: ë |
| drieentwintigste | drieëntwintigste | met trema: ë |
| drieerlei | drieërlei | met trema: ë |
| driekoningen | Driekoningen | Met hoofdletter. Maar: driekoningenfeest. |
| drommedaris | dromedaris | Meervoud: dromedarissen. |
| dronkelap | dronkenlap | Als het linkerdeel van de samenstelling al eindigt op -en, is er geen echte tussenklank. We behouden de schrijfwijze van dat deel. |
| dronkelappen | dronkenlappen | 'dronkelappen' is geschreven volgens de regels van 1995, 'dronkenlappen' volgens de regels van 2005. |
| dronkeman | dronkenman | Als het linkerdeel van de samenstelling al eindigt op -en, is er geen echte tussenklank. We behouden de schrijfwijze van dat deel. |
| dronkemannen | dronkenmannen | 'dronkemannen' is geschreven volgens de regels van 1995, 'dronkenmannen' volgens de regels van 2005. |
| dronkemanspraat | dronkenmanspraat | Als het linkerdeel van de samenstelling al eindigt op -en, is er geen echte tussenklank. We behouden de schrijfwijze van dat deel. |
| dronkemanstaal | dronkenmanstaal | Als het linkerdeel van de samenstelling al eindigt op -en, is er geen echte tussenklank. We behouden de schrijfwijze van dat deel. |
| droom pony | droompony | de pony van je dromen die je heel leuk vind |
| druk bezocht | drukbezocht | Eén woord. Verbuiging: drukbezochte, drukkerbezocht, drukstbezocht. Niet: *drukbezochtst. |
| duathlon | duatlon | Geen h na de t. |
| dubbeldektrein | dubbeldekstrein | Met tussen-s. |
| dubbelmonarchie | Dubbelmonarchie | Het woord waarmee we een feestdag of een historische gebeurtenis benoemen, krijgt een hoofdletter. |
| dubbeltweeen | dubbeltweeën | met trema: ë |
| dubbieus | dubieus | Eén b. Verbuiging: dubieuze, dubieuzer, dubieust. |
| dueleren | duelleren | Dubbele l. Vervoeging: duelleren, duelleert, duelleerde, geduelleerd. |
| duimedik | duimendik | Er mag geen tussen '-n' als het eerste deel een versterkende betekenis heeft en het geheel een bijvoeglijk naamwoord is. 'Huizen' wordt niet als versterkend beschouwd. Deze regel heeft alleen betrekking op de volgende versterkingen: 'ape', 'bere', 'boorde', 'pikke', 'rete', 'reuze', 'steke'. |
| duimen draaien | duimendraaien | Eén woord. Ook: duimendraaiend. |
| Duits gezind | Duitsgezind | Eén woord. |
| duitstalig | Duitstalig | Afleidingen van aardrijkskundige namen krijgen een hoofdletter. Ook: Arabischtalig, Engelstalig, Franstalig enz. |
| duivel doet al | duivel-doet-al | Met streepjes. |
| duivebonen | duivenbonen | 'duivebonen' is geschreven volgens de regels van 1995, 'duivenbonen' volgens de regels van 2005. |
| duiveboon | duivenboon | De tussen-n-uitzondering voor samenstellingen van een dierennaam en een plantkundige aanduiding vervalt, dus hoofdregel wordt hier toegepast. |
| duivekervel | duivenkervel | De tussen-n-uitzondering voor samenstellingen van een dierennaam en een plantkundige aanduiding vervalt, dus hoofdregel wordt hier toegepast. |
| duizelig makend | duizeligmakend | Eén woord. |
| duizeling wekkend | duizelingwekkend | Eén woord. |
| duizendkeer | duizend keer | Twee woorden. Maar: duizendmaal. |
| duizend-en-een-nacht | Duizend-en-een-nacht | De titel van een boek, film, theaterproductie, artistieke onderscheiding of een evenement schrijven we met een hoofdletter. Voor een krant, een tijdschrift een handelszaak of een organisatie gebruiken we de schrijfwijze die de auteur of oprichter heeft gekozen. Samenstellingen met een titel behouden de hoofdletter. |