Heerlens dialect

Dialecten > Limburg (NL) > Heerlens
Het dialectenwoordenboek Heerlens bevat 63 gezegden, 1641 woorden en 3 opmerkingen. Alle woorden zijn toegevoegd door onze bezoekers. Als iets niet klopt of ontbreekt kun je het zelf toevoegen of wijzigen. Log in of meld je daarvoor aan in de rechterkolom.

63 gezegden

1/2 L putwateree heufke water
aan de andere kantà geen zie-j
aan de kantà gen zie-j
aan dropwater lurkensjümke trekke
altijd watummer get
bekeuring krijgenee gemoald kriehge
billenkoekda hat de vot kirmes
de klok horen luiden, maar niet weten waar de klepel hangtde milk huëre kloetsje, mèh nit weete woe 't deame hink
draai om de oren krijgening gedekseld kriehge
een borrel drinkeninge pitsje
een stervend iemanddea ruukt noa de sjup
erg veel (alcohol) drinkenzoehpe wie ee moehzeloak
erg veel etenvreate wie inge sjuure-dressjer
erg vervelend zijn't sjoat oeht-hange
geen beter vriendje dan het eigen mondjegee beater vrundje es 't eege mundje
glas biering tuut beer
haantje de voorstevuur-wietsige
hard vriezen'r vruus dat 't krak
heel erg trots zijnZoe gruëtsj wie unne neegur mit zieëve piemeluh
het teveel wordende kwint sjpringe
Hij is zo mager dat je zijn ribben kunt tellenHea hat op de ledder gesjloape
hoe gaat het?wie geet 't?
Hoe heet hij/zij?Wie sjrief deë/die zich?
iemand die veel drinktdea zuupt wie ee moehzeloak
iets laten bedervenget sjangig make
ik ben verbijsterddoava valle mich de sjoon oeht
ik kom niet meer voor je op, betaal niet meerhuuve truuk, ich sjtoek nit mië
ik moet plassenjuu pead, de kar hat zeek
Ik weet het nog niet.Ut zit nog in de pen.
in de handen klappeni gen heng klatsje
in elkaar slaanvamerakel houwe
je bent te laat't book is um-gedrage
je kunt me de pot opleck mich im aasj
klontje boterknoa botter (grote hoeveelheid is altijd gebruikelijk)
koest houden, verstopt zijnkoesj, zich gedoeks houwe
lelijk zijninge kop wie inge riehthamer, ee gezich wie ing tuut en ing vot wie ing merrie
lui zijn, de dag verlummelenop de voel kloëte ligke, voehloehre
met rust latenloate geweade
na laten van een scheetwentste mit die moel mòs goa eate, kriegste mië sjleag es get angesj
niet genoeg kunnen krijgen vande tuut nit vòl kinne kriege
niet goed snik zijninge hui voet hà
niet kunnen weten hoe laat het isvieëdel op vot, d'r wiehzer is kapot
niet willen werkende kloëte sjoere
niets doende kloëte sjoehre
nietszeggend reagerenmit d'r baat waggele
nieuwjaarswenszieëlig nuij-joar, d'r kop vol hoar, d'r monk vol teng en ing waffel iggen heng
onnozele halskumpke boedding
op andermans zak terenop d'r sjmarots leave
op bezoek komen (informeel) um-koome
op z'n donder krijgenze op de kloeëte kriehge
opmerking na scheet latengezonkeed, went 't geneesd woar
overleden zijnde piette wei op
overleden zijnis de piette-wei op
sparen heeft niet altijd zinwea zich get verwaart vuur d'r monk, kiet de kats of d'r honk
tot dan hèbis da wah
veel noten op de zang hebbenveul behei hà
vertrouwen op mondeling afgesprokeneop zigkes wüëd
voor spek en bonenvuur kuukevleesj
wat bitter smaakt is gezondbitter vuur d'r monk is vuur 't hats gezonk
weinig spierkrachtlueëter iggen erm
Wie een gek huwt omwille van diens vermogen, verliest het vermogen, maar houdt de gekWea inge gek trouwt um d'r drek, dea verluust d'r drek en hilt d'r gek
wie laat komt, die eet slecht of zit slechtwea laat kunt, dea it sjelg of zit sjleg
zonder ondergoed, blootFranse brook

1641 woorden

(al) weerwer, werrem
(broek-) zaktèsj
's avondssoaves
's middagssmiddes
's nachtssnachs
1ee, ing, inge
10tieën
100hónged
1000doehzend
11ellef
12twelf
13dartieën
14vieëtieën
15vieftieën
16zestieën
17zieëvetieën
18achtieën
19nuëgetieën
2twieë
3drei
30dartig
4veer
40fieëtig
5vief
50fieftig
6zes
60sestig
7zieëve
70sieëvetig
8ach
80tachetig
9nuëge
90nuëgetig

A

a.u.b.estebleef, dè da wah
aalbessenmiemele
aanbiedingreklaam
aanbrandenà-brenne
aanbrekenà-vange
aangebrandà-gebrand
aanhalig persoon of dierfoeënes
aanmaakhoutfunkelhoht
aanmodderenaa-hoddele
aansnoerenaanee reege
aanspan, paard en wagengesjpán
aanstekerà-sjteaker
aaroar
aardappelirpel, eëpel
aardappelen in schil gekooktsjwèlmentjes
aardappelschilmesjesjèlmetske
aardappelslaeapelpratsj
aardbeiurbel
aardeead, drek
aarde, wereldwelt
aardwormpiering
aasoas
abrikoosappelkouw
abrikozenmoesappelkouwemoos
accordeonkwetsjbül, moeëneca
achterhinger
achteromhingenum
achtersteboam, sjroam, vot, vottes, votloak
achterste broekzakvotte-tèsj
achterste vorenhingesjte vuure
acne, mee-etermitvreater
ademoam
ademenoame
adequaatgesjìk
aderoar
aderenoare
advocaatadfekoat
afbetalenaaf-sjtottere
afdaksjop
afkomstkomaaf
afschuivenaafsjuuve
afstandsbedieningknoeppedoës
aftrekken (inge) roeppe, riehte, wiekse
aftroggelenaafloekse
afvalstukken van hout of steenkadzjele
afwassensjpeule
AkenOake
akkerveld
allemaalallenuij
alses, went
altaarelter
ambulancekrankewaan
amperkoom
andijvieandiehf
angstfloep
antwoordbesjeed
apotheekappetiëhk
appelmoeskompot
appelseppel
appelstroopzeem
arbeiderswerklui-j
armenwijkkollenie
armoeermood
armoedigermeudig
arriverenaa-komme
asesj
asbakesjbak d'r ~
asemmerklutedrekbak
asfalttar
asfalterentarre
aswoensdagesjelegoonstig
au!auwieë!
autowaan, kar
avondmisoavendmès
azenoaze
azijnessig

B

baardbaad
babydoll, nachtjurknachvoem
badkuipbüt de ~
bagatel, futiliteitget va nuuks
bakhuisjebakkes (betekent ook gezicht)
bakjebeksjke
bakkerbekker
baksteenbrik
baliekluiver, leegloperleage lap
banaanbenaan
bandenbeng
bangerikfloepsjiehter, sjiehthoehs
barst (in glas) sjprunk
barstensvolpratsjvòl
bastaard (hond e.d.) dreksbaksras
bedboetsj, d'r puus
bedelaarbeadelear
bedervensjangig maake
bederven laten, mollenversjangeleare
bedorvenverzaud, voehl
bedwaterenigge bed zeeke
beekbaak
been, benenbee, bing
beestbiës, deer
beestachtigbiëstig
beetjebietje
beetje / ietsget
beffenminette
begaangeweëde
begeriggietsig
begrafenisbegrèffenis
begrijpen, vastgrijpensjnappe
behangtepieëd
behangentappesere
behoorlijk, fatsoenlijkurrentlich
beitelbetel
bekerbeaker
bekeurenmoale
belasterenbekalle
beleefdgemaneerd, beleafd, vúúrkommend
België, BelgBelsj
bengelenbungele
BenzenradeBenzeroa
benzinesjpriet, benziehn
berghoksjpinke, sjpintje
berispenop de kloeëte kriehge
beschamendsjameswead
beschermengelingelbewaarder
beschuitbesjuut
besmeurenbegajen
besognesallegaasje
bestelautobesjtelwaan
betalenbetale, dokke, bleche, blauwe
beterbeater
betrappentrappeere
betraptgetrappeerd
betweterig persoonensjelear
beurtbuëd
bevelencommandere
bewarenverware
bezeikenbezeeke
bezeiktbezikt
bezembessem
bezemenkeëre, besseme
bezoekbezeuk
bezweetbezjwit
binondedjuuke, friette-biendje
bibberen, rillenrazele
bidprentjesjiltje
bierbeer
bietkroeët
biggetjebak, kuusjke
bijkeukensjtal, sjpinke
bijnabauw, bekans
bijtenbiehte
bilbats
billenbatse
bipsbaum
bipsboum
bisschopbussjup
bittergats
blaarbloar
blaasbloas
blaffenblètsje
blazenbloaze
blinde darmblinkderm
bloedblood
bloedblaarpitsjbloar
bloedworstbloodpoettes
bloem (meel) meal
bloem (plant) blom
bloementuinblòmmegaad
bloesemblui-j
blootnaksj
blootvoetsberves
bobbel, klodderknoa
bochelpoekel
boedelkroam
boef, deugnietbatteraaf
boekjebeuksjke
boeren (werkw) rupsje
boetserenkleië
boezemnoeke
bomenbeum
bonenboeëne
bontjaspels
bontkraag (los) vos
boomgaardfreutwei
boordevolbeuadig
bordtelder
bordeelhooreknal, poef
borreldrupke
borstnoek
borstelbusjtel
borstelig haarsjtroehvel
BorstenNoekele, memme, brust
bosbusj
bos (haren of bloemen) wusj
bos (stro) bussel
bosbessenwoelbere
bot, bottenknoak, kneuëk
boter karnenbotter sjtoeëte
boterhambotteram, taat
botersausbottersòhs
bouwenboewe
braadworstbroadwoësj
bradenbroane
bramenbroamele
brandenbrenne, fikke
brandnetelbrènnieëtel
breiensjtrikke
bremginster
bretelshellepe
briefbreef
bril, scheel, slechtziendsjeal
brillenétuibrillesjei
broedenbruië
broekbóks, brook
broekriembokse-reem
broerbroor
broodje (zacht) piesteleeke
broodmager persoon of diermager krak
brugbruk
bruidjebruudje
bruiloftbroehlef
bruinbroen
BrunssumBroenssem
brutaalvrech
buisjoel
buidel, zakbuul
buigenbeuge
buikpansj, boehk, gilles
buitelenkotele
buitenboehte
buitenboete
buiten-WChuuske, kakkes, sjiehtes
bultknoa
bundel (stro) bussel
burennoabere
buskruidpolver
buxuspoomesjtroehk
buxustakje (voor palmzondag) poomteksjke

C

caféwieëtsjaf
caramelcarmel
cariës, tandbederftandwoof
carnavalvasteloavend
cervelaatworstblokwoeësj
chocoladesjokkelaat
circuitrenbaan
circussirkes
claxontrööt
clownkloon
ColmontCoalemet
compagnon, kameraadkoempel
condoompariehzer, kaputje
CopulerenPoppe, wiekse
crapuulbrang
creperen, kapot gaanverrèkke
croutonssoldeuatjes

D

dadelijkdalik, geliek, d'rek
dagelijksgidderen daags
dagendaag
dakgootkanjel
dan
darmenderm
deinensjunkele
delicatessedelicatés, get lekkesj
dementerenverkienzje
den, spar, conifeerden
denkdink
deprimismeudig
destijdsdestieds
deugnietsjin-oas, verrekkeling, zeek-nelles, zau-oas
deukblutsj
deurduer
deurbelsjèl
deurkozijnduursjtiel
dezelfdede eegeste
diarreeprietel (zelfst.nmw), prietelen (werkwoord)
dichttoe
dienbladtablet
dienstsjieg
dienstmeisjemaad
dikdiek, vet, fòsj
dik meisjeproetsj
dik opsmerenkleane
dik touwzeel
dikzakdiekke
dinsdagdiënstig
doendoeë, aavange
doenhèlle
domoorvottes, vot mit oehre
Don JuanPop-Joep
donderdagdonnesjtig
donkerduuster
donshaarvluughoare
donutnonnevot
dooddoeëd, kepot
doopseldeup
doordeweeks (kleding) wèrdes
doordraaien, gek wordenbröl weade
doorelkaar, verwarddurchee
doorgedraaid (emotie) foekse-wild, bröl
doorsijpelendürchsirpele
doos, dozen, doosjedoeës, doeëze, duëske
dorpdurp
dorsendressje
dorsmachinedresjmesjieng
dorstdoësj
douaniercommies
draad (metaal) droad
draad (naaien) vaam
draagzakpungel
draaiendreie
draaihek (in wei) sjtiëgel
draaimolenkarresèl
draderigfiezelig
drankgezuf
drankbuffet, toog (in café) tiëk
drempeldurpel
driehoekdrei-ek
drinkennienne
drogendruëge
dromendreume
dronkenvòhl
droogdoeksjpeuldook
droogtedruëgde
dropstaaflakrits
druivendroehve
druppeldruup, drüppel
duifdoehf
duimdoem
duimzuigerdoemloetsjer
duivenmelkerdoehvepiet
duiventild'r sjlaag
duizeligduzelig
duizenddoezend
duldengód vinge
dutjeùnger
duttenungere
duur, prijzigpriehzig
duwendui-je
dwarsweasj
dweilensjroebe

E

eau de cologne, parfumruukes
echtrigtig, éch, wirkelik
echterevvel
eczeemoehtsjlaag
eeltbultenkweate
een stuk in de kraag hebbenee sjtuk in de kloëte hà
een zeur met etenstièf vrèeter
een-en-twintigenpandoere
eendend
eensins
eerlijkieërlik
eerzuchtigsjtreberig
eetlustappetiet
eewigieëwig
egeag
egelsjtieëkelverreke
eiereneier
eigenaareegenaer
eigenlijkeegelik
eikeek
ejaculerensjprietse
elastiekgoem
elastiekjegümke, illesjtieksjke
eldersurge àngesj
elixeraaftriksel
elkaar begrijpenzich versjtoa
elkaar slaanzich klöppe
ellendeiëlend
emmertòp
EngelsenIngelèndere
enig, enkelinkel
entreeì-gank
erectiesjtiehve, hèlle
erg grote handenkoalesjuppe
ergensurge (s)
ergerlestiger, sjlèchter
ernaastd'r neave
es (boom) èsj
etalageetalaasj
eventjeseffe
everzwijnwil-vèrreke
ezeleazel, pead va christus

F

fatsoenlijkansjtendig, fatsoendelik, fatsünlich
fauteuilzessel
feestfiës, fès
fier, statigsjtaats
fijn, fijntjesfieh
fijnhakken (bv van kruiden) sjnippere
flapdrolflabbejaan
flesflesj
flinke mep geven opvemze
fluimenkaatsje
fluisterenwiespere, fluustere
fluitenfleute
fluitketelfleutpiet
fluweelfloehr
foeterenknottere
fopspeenloetsj
fornuisforneus
fors, flinkfòsj
fotograferenklietsje
franjefranjel
frauderenfoesje
friemelen, frunnikenfoemele
frisfrisj
friturefriete-boehd
fruitfreut
fruitweidefreut-wei
frunnikenfriemele

G

ga weggank voet
gaangoa
gaatjeslöksjkes
gang (zelfst.nmw) gank
gangbaargängig
gans (dier) gohs (enkelv) geuhs (meerv
garagegaraasj
gasgaas
gatloak
gatenleuaker
gazongraas
gebedstafeltjecrédenske
geblakerdsjwatsverbrant
gebroedersgebreur
gedaangedoa
gedeisdgedoeks
gedroogd fruiteuafkes
geelzuchtgeal verf
geeuwengape
geeuwengapen
gehaktballetjesbollekes
gehaktbroodfrikandel
gehoorzamenloestere
geitgeet
gek mensflab, flabbejanus
gekkenhuisVenray
gekreuktgeknoehveld
geldpfenninge
gelijkenisgeliehk
gelijkenisgeliehkenis
gelovengleuve
gemeentehuisroadhoes
gemeleerdgesjpikkeld
gemiddelddurchsjnitlig
genezengeneaze
genietengeneete
gepermitteerddat moag
gereedschapgesjieër
gerookte haringbukking
gerstgeasj
geruitgeblokt
geslachtsdelenut gemèk
geslachtsorgaan manpietemaan, niep, leurus
geslachtsorgaan vrouwmusj, proem
geslachtsverkeer hebbenpoppe
gespsjnal
geulguël
gevaargevoar
gevangeniskasjot, petoet
gewoongeweun
gewoonlijkgemintelik
gewoontegewènde
gezegdgezag
gezegendgezeagend
gezichtbakkes
gezondheidgezònkheed
gierignui (of gietsig of greun of küttig)
gierigaardkütte, küttebear, greune, pfenningefütser, vèrreke
gieten (het giet) goesje ('t goesjt)
gieter (tuin) sjpreuts
giletkammezeualke
gindsginger
gipsgieps
gistgèsj, huffe
gladjanusnaksje reem, fiehloehr
glanzenblinke
glibberigglietsjerig
glijbaanroetsj
glijden op ijsbaankeie
glijmiddelglietsjcrème
glurensjpienze
godherrgot
goedgood, god
goede sulgouw blutsj
goedkoopbillig
gooienpratsje, sjmiehte, goesje
goot (straat) gut
gordijngerdieng (gerdiehne meerv)
goudgoohd
granaat (-scherf) sjrapnèl
gratis, nutteloosvuur nuuks
greppel, graftgraaf
griffiersjriehver
grijsgriehs
grinnikengriëmele
groeiengrui-je
groengreun
groentegreunvoor
groenteman, -winkelgreunteboer
groententuinmoostem, koeëllef
groetenjröös
grootgroeët
grootmoedergruës
gruisgruusj
guldengûlle
GulpenGullepe

H

haakhoak
haantje de voorste zijnvuurwietsig
haasthoas
haastentouwe
hagewindepisputjes
haken (werkwoord) heakele
half gesmolten sneeuwmatsj
half litertjehöafke
halshòhs
halvehohve
hamsjink
hamsterkoarewoof
hamworstsjinkewoësj
handenheng
handighendig
handschoenenheuhsje
handtastèsj
hanen- of kippenbouthanebats
hangslotkloester
hardhèl
harenhoare
haringhiëring
harkreak
harmonicamoënica
harthats
hebhan
heb jehaste
HeerlenHeële
HeerlenSjpassemig
HeerlenaarWinkbuül
heerlensheëlesj
heerlerbaanHeëlebaan
HeerlerheideHeëlerhei
heghigk
heggebladerenhiggeblaar
helder, opgeklaard (weer) kloar
helemaal, finaalram
hemdhumme
hemelhiëmel
herfstnoa-joar
hetzelfde't eegeste
hevige aandrang hebbening sjtang zeek hà
hierhieh, hei
hittehits
hoewie
hoedhod
hoedjeheudje
hoekek
HoensbroekGebrook
hoestenhooste, blaffe
hoge hoed, steekhonkshut
hoi, hallowoi
hommelhoemmel
hondhonk, fuk, mup
hondenkardogkar
honinghoëning
hoofd (lichaamsdeel) bölles
hoofddoekplak
hoofdpijnkoppieng
hooghoeëg
hoogmishoëmès
hooihui-j
hooimijthui-j-mieht
hoop, verwachtinghoap
hopen, grote hoeveelhedenheup
horlogeoer de ~
hors d'oeuvrekouw sjottel
horzelpeadsvleeg
houthooht (s)
houtskooloamere
hovaardijhoëvaad
huidhoehd
huilebalkgriehn-iehzer
huilenböake, griene, kriesje, kriete
huishoehs
huisarresthoehsarrest
huishoudsterhoehsheldesje
huisweihoehswei
hulpaanroepingjuddetmariajoëzephulp
hutspotmoere ongeree

I

ieder, elkmallig
iets flikkenget küffe
ijsberensjildere
ijsjeieske
ijzeriehzer
ikich
in soda laten inweken (van een wond) bieëne
infarctbesjlaag
informeren, zichzich umhüëre
ingewandengederms
inheemshiehzig
inmakenwecke
inschenkenì-sjudde
ItaliaanItac

J

jaarjoar 't ~
jagerjeager
jaloerssjeloehs
jalousieënsjleag
JanSjeng
jazekerjaziekker
jenever, sterke dranksjnaps
jeukjuëk
jezus minajudded kinger
jijdoe
Johan (nes) Joeëhan
jonge kip, jong meisjepul
jongetjejüngsjke
jouwdieng (e)
JozefSjeuf, Joeëzep, Sjo, Sjozef
juist, correctrichtig
jukhaam
julliegeer, diër
jurkkleêd
jurkjeklidje
jus, saussòhs

K

kaal hoofdplaat
kaarskeëts
kaaskieës
kabaallärm
kaksjtronks
kakkensjiehte, kakke
kalfkohf
kalkoensjroeht
kamkamp
kammenkemme
kannetjekènke
kant, zijdezie-j
kantoorkentoër
kapelaankeploan
kapoenloehrhaan
kapot makenverranuëren
kapperkwaffeur
karbonadekottelèt
karnemelkbottermilk
kasteelkesjtieël
katmiem
katapultkatteflietsj (of kortweg flietsj)
kauwdulke
kauwenknauwele
kauwenkui-je
kauwenkuie
kauwtabaksjiek
keihardknoerhèl, bigkelhèl
kerelkeal
kerkkirk
kerkhofkirkef
kermiskirmès
kerskieësj
kersenkieësje
kersenvlaaikieësjevla
kerstmiskrismès
ketelkeatel, cass'rol
keukenkuëke
keukentafelkuëkedusj
KeulenKölle
keulse potbaar
keverkeaver
kibbelenvreagele, ensjele
kierrewietknatsj (gek)
kietelenkiedele
kiezen werkw / zelfst nmwkeeze / teng
kijkenkiehke
kikkerkwakket
kikkervisjekoelkupke
kilokielle
kindpoeht, kreuatsj, bokseboam
kinderenpoehte, kinger
kiphon
kippenhonder
kippenhokhondersjtaal
kippenvelhondervèl
klaarveadig
klauwhamerriehthamer
klaverklieë
kledingkleiaasj
kleermakersjniehder
kleinkling, klee
kleine hoeveelheid vloeistofkloetsj
kletskaal
kletsenmoelle
kletskoekgebreuzel, sjtomme kaal
kletskous, -majoormoellejaan
kletsnatpratsjnaat, zeekenaat
kleurkluër
kleuterschoolkaksjoël
klimmenklumme
klokhuis (v appel) kitsj
klokken luiden vóór de mis't trumpt
klontje (suiker) kluntje
kloosterkloëster
klotsenkloetsje
knakworstjeknakwuësjke
knallenpaave
knettergekknatsjgek, zoë gek wie ing sjup
knijpenkniehpe
knikkershuuve, marbele
knoeienknoeëdzje, knoddele
knoest (in hout) oas
knoopknup
knopenkneup
knotjekoef
knuffelenfoehnese
knuffelenknoehvele, zich leef dui-je
koekouw
koeienkeuj
koekepanbroadpan
koekjepletske, keuksjke
koelkeul, frisj
koelkastiehskas
koffiekaffe
koffie van slechte kwaliteitmoekefoek
koffiedikkaffesdrek
koffiemolenkaffesmuële
koffiepotkaffesgruul
kogelkoëgel
kokkinkoak
kolenmijnkoel
kolensliksjlaam
kom (zelfst nmw) koomp
kommetjekumpke
konijnkniehn
konijnenvoerkniengsvoor
koningküëning
koolmoos
koolrabi'skólrabele
koorkoër
kop koffietas kaffe
kopengèlle
kopjetas
koppetjebölleske 't ~
koppigkupsj
koprolkoteleboot
korfkurf; mangel (grote korf)
korstkoësj
kosterkuster
kotsengubbele, uvver geave
kousenhoaze
kousenbandenbingele
kraaikroa
kraaienkrieëne
kraakbeenknoeësj
krabbendabbe, kratse
krantgezèt
kraskrats
kreng, beestprie
krentenkrinte
krentenbroodkrintewèk
kreunenkuume
krijtkniet
krijtwit, lijkbleekknietwit
krot, klein huisjebragk
kruidnagelgroffelsnaal
kruimelgruëmel
kruipenkroehpe
kruiskruuts
kruisbeskroësjel
kruisbessenkroësjele
kruisbessenvlaaikroeësjelevla
kruisloze onderbroekblitzbaum
kruisloze slipsjnèl-zeeker
kruiwagensjurreskar, sjoepkar
krullenkrolle
krulspeldkrolsjpang
krultangkroltang
kuddekud
kuikenkuuke
kunnen, kan, konkinne, kin, kòs
KunradeKunder
kusjemülke
kussenpütsje, mülkes geave
kwaadkwoad
kwarkfleutekiës
kwastpienzel (ke) ; klein: kweske
kwijlenzevere
kwijtkwiet

L

laag (hoogte-aanduiding) lieëg
laag (zelfst. nmw) loag
laarsstieëvel
laarzensjtieëvele
laatsjpieë
laatstlets
laatsteletste
ladderludder
ladderzatsjtronkshagele-vòl
ladenlaane
lakkenverve
lammetjelemke
landjuweel, fancy-fairweie-fès
langlank
langpootmughuijwaan
laploemel
latersjpiëder
lawaai makensjendaale
lawaai, kabaalradau, lärm
leemkleavenead
lekkenrinne
lelijksjrau, viehs, nut
lentevuurjoar
lente-uiunnepiepkes
lepelleapel
leverleaver
lichaamliehf
liefleef
lijnlieng
Limburgsplat
linoleumblatum
linzenvlaaitoët
loon, salarisloën
loopsleupsj
luchtlòf
luciferzjweagel
luciferzjweëgel d'r ~
luivoehl
luidenloewe
luierenvoehloehre
luilakvoehloehr
luis, luizenloehs, luus
luisterenloestere
luiwammesvoehl-oehr, voehl-wammes

M

maagdjònkfer
maaienmieëne
maaktmak
maandagmondig
maandelijksal mondes
maanlichtmondlich
maarevvel, mè
maartmiërt
maastrichtmesjtreech, sjengcity
machinemesjieng
machtigmechtig
machtig groot, grootsweus
madeliefjeweijeblumke
magazijnmaggezieng
makbraaf
mals (m.b.t. vlees) mil. millig
man, kerel, mannenmaan, keal, manskeal, mansluij
Maria / MariabeeldModdergoades
mariabeeldmoddergoades
marktmaat
marktkraammaatkroam
maskermombakkes, mommes
maskeren, verstoppenverberge
mattenkloppermatteklupper
mayonaisemajenèhs
medicijnmellesieng
meiknolletjes, navetsreube
meisjemeadje
melkbusmilksteut
melkstoel met 1 pootpriemel
meneerhieër
menen, gemeendminge, geminkd
mensmiensj
mensenlüj
merelmealing
mesmets
met vakantieop vakans
metseltroffeltroeffel
mevrouwmadam, vròh
middagslaapjeunger
mieroamezeek
mierenzoetjieëmertig
mijmich
mijnkoel (zelfst nmw), mieng (bez. vnmw)
mijnwerkerkoelpiet
misdienaarkoër-eazel, akkeliet (oudere)
misleiden; voor de gek houdenkulle
missaalkirkebook
mix, van alles door elkaarmazjerang
modderpratsj
modernhui-jtsedaags
moemui, meug
moeilijklestig
moeilijk onhandig lopen, niet stil zittenSjravele
moeraszómp d'r ~
moesmoos
mokervuurhamer
molmolmoehs
molenmüele
molshoopmoothüëvel
mompelenwauwele
mondmonk
monotoon, eentonigéétüënig
mooisjoeën
mooisjun
mooiersjunder
mopwiets
mopperenknottere, rauwele
mortelsjpiehs
mosselmoesjel
motregenzauwel, miehzel
mouwmoew
mugmuk
muismoehs
mutsmutsj
muurmoer
muurkastmoerkàs

N

naaiennieëne
naaimachinenieënmesjieng
naaisternieënesje
naaktnaksj
naaldnold
naastneave
nachtbrakennachbraggele
nadorstnoadoeësj
nasmaaknoasjmaak
natnaat
nauwelijkskoom
NederlanderHollender
Nederlandshollensj
neknak
nergensnurgens
neusnaas, tuul
neuspeuterenweuve
neuspeuterenwove
nichtnich
nierenneere
nietneet
NietsnutLeage zak
nieuwnüi-j
niezenneeste
nijptangpitsjtang
nodignuëdig
nog nietnonnit
non, nonnenbegieng, begiehne
nooitnoeëts
noot, noten (eten) noëd, neut
nudistnaksjleuper

O

ocharmocherm
okselònger gen erm
olieeual
oliebolpoefel
om het even, worstsjieht-egaal
omlaagumlieëg
omladenumlaane
omleggenumlegke
omzwikkenkwinkelen
onderònger
onderaanòngenà
onderbroek (gebreid) batsewermer
onderhavigdees, dizze
onderwijzerd'r meester
onderzoekòngerzeuk
ondeugdonduëg
oneerlijkoniërlik, sjandalig
ongeciviliseerd, bot, grofòngehoebbeld
ongedierteongeciefer
ongelukmalheur
ongemanierd, ongepastongehoebbeld
ongesteldaan de klatsj
ongewenst zwanger wordenzich verhèlle
onmiddellijkdirek
onnozelnuëtel, onnuëzel
onnozelenuëtele
ontzettendgrèllig
onzeòzze
onze-lieve-heerstbeestjeoaligsdeerke
onze-vadervadder-onzer
onzinkwatsj
oogvuilpupsj
ooitoeëts
oomnónk
oorlogkreeg
oorvijgwatsj
op blote voetenbervus
op de grondop gen ead
op de marktop d'r maat
op de tochtop d'r trèk
oplichten, bedonderenbetoepe, bezeeke
oprispingenoprupsjinge
opritvaat
opscheppensjtenze
opscheppersjtuutbroor
opvouwbaar hekvouwere
opwellingbiehs
opzettelijkexpres
opzettelijkvuur expres
orenoëhre
oren (groot) lapsj-oehre
orgelurgel
oudaod
oude fietsrebbedep
oudersauwesj
ouderwets, oubolligüemetig
ovenoave
overuvver
overduidelijkwiedes
overhemdbloehs, humme
overlijdensberichtdoeëdebreef

P

paaienkeure
paaltjepeualke
paardpead, baj
paardencommando linksaf (ploegen) hot
paaseipoasjei
paaseierenpoasjeier
paddestoelpaddesjtool
pak (kleding) mentoër
pakjepeksjke
pankeëtel
paneermeelbreuzel (betekent ook kletskoek)
pantalonlang bòks
pantoffelssjloebe, pantoeffele
papieren zaktuut de ~
papiertjepapirke
partje van mandarijn of sinaasappelbetske
partjes (van sinaasappel) betskes
pasenpoasje
pastoorpesjtoër
patroonpetroën
paupererme hòhs
peenmoer
peen (wortel) moer
peetoompatenonk
peettantepatetant
penalty (voetbal) penántie
penseelpienzel
peperpeaper
pepermuntjementa
perceelgrensreen
persenpeasje
personeel (in huis) domestieke
personenautoloekswaan
perzikpiëtsj
petpatsj
petekindpatekink
petroleumpetròl
peuksjtoemmel
pijlpiehl
pijlenboogpiehleboag
pijnpieng
pijppiehp
pikhouweelbigkel
pilaarpiloar
pimpelenzoehpe
pinda'sapenuëtjes
pispotzeekgruul
pissenzeeke, klattere
plafonddek
plagenploage
plakkenkleave, plekke
plankbret
plas, poelpool
plasjepeulke
pleinplei
pleisterploaster
ploegploog
ploegenplooge
ploegsnedevoor
Ploeterensjravele
plooiploeë
plotsklapsòngerins, inins, opins
plugduuvel
pluis, kwastfloehs
poehasjieht veel, behei
poepenkakke, sjiehte, kuttele
poetsdoekpoetsloemmel, hoddel
politiemensenpliese, gendarmes, veldwachtere
pollepelsoepleapel
pondpònk
pook (niet van auto) roakeliehzer
poortpoad
poortpoat
pootpoeëd
popjepupke
populiercannedas
portemonneebuesj
potgruul
poten (lich. meerv. van aardappelen) poeëte
poten (lich.) puët
potgrondblommedrek
prakkenpradzjele
pratenmoele, kalle
preekstoelkansel
preibreedloof, sjpoor
preistaafee sjpiet sjpoor
prikkeldraadtankeldroad
prikkellimonaderupsj-limmenaaat
processiebronk
proeven (spijzen) koare, preuve
pronkensjtrongse
pruikpruuk
prulkloemel, hoddel
prutserkloemelear
purerendurchdrieëne
puurzuuver
pwahbòh

R

raam, venstervinster
rabarberrubarber
raceautorenwaan
raden, gissenroane
radijsradiehs
raketrekèt
reageren opgebiere
rechtbankgerech
redenrea
reerieë
regenrean
reine claude (pruimen)ringeloate (proehme)
reisrees
rekenenciefere
rekenenreakene
reling (getand) sjtangketsel
reservewielreserverad
restenotse
resten van het land halenzuëmere
restjesötskes
reuk, geurruëk
revolver, pistoolknepper
ribrub
ribbenkastrubbekas
richtingaanwijzerclignoteur
riekgaffel
riemreem
rietreet
rijdenvaare, koetsje
rijden (alléén op paard) rieë
rijgenveame
rijstriehs
rillerig, grieperigsjoehterig
roepenroope
roerenreure
roestròs
roggebroodsjwatsbroeëd
rokenzjwame, roke, paave
rokjasfrak
RomeRoeëme
rommelen (onweer) roebele
rondronk
roodharigvoes
roofvogelsjtoëtvoëgel
roombotergouw botter
roos, roosjeroës, ruëske
rotjochkruppel
rotjochpoeht, zeeknelles
rotventpiemelsgriehs, niep, zeeknelles
rozijnenreziehne
rubbergoem
rugpoekel
rugruk
rui (in de ) ruuzel
ruikenruuke
ruilentoehsje
rukkenroeppe, aafriete
rukkerwiekser
rupsroepsj
rustig, gerustruiïg
ruzie maken met elkaarsich sjteggelen

S

savoie koolsjevouwe moos
schaafspenensjpieëne
schaalsjoal
schaamhaar (vrouwelijk) musjbusj
schaap, schapensjoap, sjeuap
schaarsjier
schaarssjaasj
schaduwsjieëm
schakelaarsjakelear
schapensjöap de ~
schedesjei
scheel kijkensjeële
scheel persoonsjeal, sjeale moaneuger
scheetvots
scheiding (huwelijk), afscheidingsjeiïng
scheiding in harensjegel
scheldensjoebe
schelden, razenroaze
schelmsjìn-oas
schemersjieëmer
schemeringsjieëmer
schetenvuts
scheten latenvotsen
scheut (je) koetsj / klütsjke
scheut (plant) sjuet
schieten, knallensjeete, paave
schilderenpienzele
schillen (werkw) sjèlle
schimmelsjummel
schoen, schoenensjoon
schoencrèmesjoonswieks
schoenen poetsensjoon wiekse
schoenmakersjoester
schoenvetersjoonsreem
schommelsjokkel
schoolsjoal
schoorsteen (mantel) sjouw
schootsjoeëd
schoppen, trappentreane
schoremkrau
schorsenerensjorsjenere
schortsjolk
schotel (groter formaat) sjòttel
schoteltjesjuttelke
schrijvensjriehve
schrilsjrel
schrobbensjroebe
schrobbensjrübbe
schroefsjroehf
schroeiensjnirke
schroevendraaiersjroehvedrieëner
schuifelensjravele
schuimsjoehm
schuren (over iets) sjoervele
schutterijsjutterie
schuwsjúi-j
scrotembuul
seringenmei-blomme
shagtoebak
shag draaienpiele
sieren, versierenseere
simpele, heurepeadhornochs
sinaasappelappelsieng
sindssear
sjaalsjal
skeletgerems
slasjlaat
slaag gevenpiezele
slaag krijgenze gerieëte kriege, gepiezeld weade
slaanhouwe
slagersjlechter
slapensjloape, noengele, ungere
sleesjlei
sleeënsjliette
slenteren, sloffentoeffele
slet, losbandig meisjefleut
slijmensjmoehze
slijpensjliehpe
slijpsteensjiehpsjtee, amoril
slimloeës
slimmerik (negatief) fiehloehr
slingersjlinger
slingerensjloddere
slurpenlèpsje
smokkelaarsjmoekkelear
snaarsjnoar
sneeuwsjnië
snelweg, autowegautobahn
snijboontjessjnipperbuëntjes
snoeischaarsikkateur
snoepensjnütse
snoepjebebbelke
snoepjeklumpke 't ~, babbelaer
snoersjnoor
snorsjnauts
snotkoehte
snotkogelkoeht
snotneuskoehtnellis
snuitsjnoeht
snuiven, (neus-) snuitensjnoehve
snurkenzeage
soepkipsoephòn
sokkenzökke
soldaatseldoat
soortsoat
sorrypardon
spaaksjpeek
spaakwielensjpeekraar
spadegraaf-sjup
spataderensjpat-oare
speculasjpikkeleariehzer
speekselsjpui
speksjpek
spekkorstsjpekszjwaads
speldsjpang
spelensjpieële
spetterenklattere
spiedensjpienze
spiegelsjpeegel
spijkernagel, naal, meervoud neagel
spijtsjpieht
spinaziesjpenaat
spitskoolsjepeng
sprekenkalle
sprokkelenzuëmere
spruiten, spruitjessjproehte, sjpruutjes
spuitwatersjproehdel
staartsjtats
stamppotongeree-gekokdes
stappen, uitgaanjatze
stationsjtaasje
steeggats
steensjtee
steenbakkerbrikkebekker
stelenklauwe, sjtrietse
stelen (werkwoord) zich klauwe
stemsjtum
steproller
stervendoeëd goa, sjterve (mens), kepot goa (dier)
stervensjterve, kapot goa, krepere, verrekke
stiekem ertussenuit knijpenvoetsjtrietse, voetzeeke
stiekemerddoekmühser
stinkensjtinke
stinkende gouwe (plant) vratte-kroehd
stoeienrulsje
stof, afstoffensjtub, aafsjtubbe
stoffer en blikveager en blik
stokkuul, sjtèk
stokensjtoake
stommerikudder, votloak
stop (paardencommando met ploegen) huuj
stortbuisjoel
stotteraarsjtroddelear
stotterensjtroddele
straatsjtroat
strafsjtroaf
straksgeliek, dalik
strekkensjtrekken
strijkensjtriehke
strijkijzersjtriehk-iehzer
strosjtruë
stroopzeem
stropdaskravat, sjlieps, biend
struiksjtroehk
stucadorenplieëstere
stuiverknebbelke
SufferdVottes
suikersoeker
suikerbietsoekerkroët
suikerklontjesoekerkluntje
suikerpotsoekergruul
sulsulletje

T

taaivrieë
taalsjproak
taart, koek, koekjetoëd, kook, keuksjke
tafeldusj
tafellakendusjlaake
takkentäk
takkenbossjans
tamelijksemmelich
tantetant
tapijtkarpet, teppig
tarweterf
tarwebroodgriehsbroeëd
teelballenkloeëte, eier
tegenwoordigallewiel
telefoneren (op-) belle
telkens, steedsummer
tepelsdeame
terpetineterpetiehn
theetieë
theedoekdruëgdook
thuisheevesj, heem
ticfiemel
tietennoeke, memme, böl
tintelenzungele
tobbensjoebbe
toch niettonnit
toertjetuurke
toestemmingpermissje
toeterentrööte
tofsjiek
togatoog, ornaat
tongvalmonk-aad
totbis
tot ziens, hou-je, doeg, houdoeadieë (wah)
touwzeel
traantroan
tractortrakter
treinzog
trekkenriehte
treuzelenkloemele
troep / rotzooizauwerie
trompettrööt
troontroeën
trotssjtolz, gruëtsj
trottoirsjtoep
trouwtrui
trouwtrui-j
truisjtüb
tubahoempa
tuingaad
tuingieter, spuitsjpreuts
tuinhekjeveake
TVtillevies
twijgjeviets
twistenvregele, ensjele
twistzoeker, betwetervreagelear, ensjelear

U

Ugeer, diër
UbachsbergGen Berg
ui, uienun, unne
uierudder
uiluul
uitoes
uit zichzelfoeht zich eeges
uitdokteren, iets bedenkenoeht-uddere
uitkeringsgerechtigdesjteuntrekker
uitleggenverduutsje
uitrekkenoehtrenge
Uitschuivenoetsjuve
ukkreuëtsj, kruppel
urine, gierzeek
uur (tijdsduur) sjtond
uur (tijdstip) oehr
uwur

V

vaakdeks
vaatsjpeul
vaatdoeksjottelsplak
vaatwassersjpeulmesjieng
VaginaProem, floes, sjnietje
vals spelenfoehtele
varken (algemeen) vèrreke, kuusj
varken: mannelijk/vrouwelijkbear/kreem
veelsemmelich
veelveual
veldboeketkroeht-wusj
veldfles (metaal) bleak
velgvelling
verwied
verbrandenverbrènne
verder verwijderd zijn (van familie) wiedsjiegtig
verdrietleed, verdreed
verenigingverein, kloep
verkeerslichtsjtopleech
verkopenverkloppe
verlegenbluë
verlinkenà-sjiehte
vernielenverrannewere
versfrisj, vieësj
versleten (van mechanische verbinding) lingelaam, oehtgehoddeld
versnelling (fiets, resp auto) verzèt, gank
verstuiktumgekwinkeld
vervelende vrouwing proem
vestvès, sjtüb
vezelfiezel
viaductbruk
viesonnut, viehs
viespeuknutterik
vijgenviehge
vijlenviele
vioolfiejoël, violieng
visvusj
vitrageglaasgerdieng
vla, puddingboedding
vlaaivlaam, vla
vlagvaan
vleesmolenvleesjwoof
vlieg (insect) vleeg
vliegtuigvliéger, vleegmesjieng
vlijtigvliehtig
vlinderpieëpel
vlo, vlooienvloë, vluë
vlugflot
vochtige weilandbend, beemd
vodloemel
voddenkoopmanloemele-krieëmer
voer (eten) voor
voerbaktrogk
VoerendaalVoelender
voetballer (negatief) knoake-treaner
voetenveut
vogelvoeëgel
volle blaassjtang zeek
voordatiër
vorkversjet
vorst (weer) vròs
vosfoeks
vragenvroage
vriendvrunk
vriendenvrung
vrijdagvriedig
vroeg, vroegervreug, vreuger
vrouwvrommesj
vrouw (groot) lang udder
vruchtenpitknoep
vuilnisbakdrekskiebel
vuilnisemmer of -containerdreksbak
vuilnisophaalwagendrekswaan
vuurtje stokenfunkele

W

waaienwei-je
waarwoe, woa
wachtenwaade
wafel (tevens: snater) waffel
walnootboomnoeët
wandelentrampele
wandelstok (wandel-) sjtèk
wangenbakke
warmwerm
warm etende noon, de middig
wasknijperwèsjklammer
wasknijperwèsjkniehper
wasmandwèsjmangel
wassenwèssje
waswaterlüëter
wat (i.d.z.v. iets) get
WChuuske, sjiehtes, kakkes
weduwewidvrouw
weduwnaarwidmaan
weegschaalwoag, bascule
weg, verdwenen, ervandoorvoet
weggooienvoetpratsje
weglopenvoet lope
wenkenwinke
wentelteefjeverwend sjnitje
werkplaatswirkes
werktijdsjiech
wiegweeg
wielrad
wieldekselchapeau
wielrennersjtoekrenner
wijvier
wijkvieëdel
wijsloeës
wilgenkatjesmiemmeketskes
windwink
windvlaagwinksjtoeët
winterwinkter
witbroodwek
witlofbrussels lof
wittebroodwik (of wek)
wittekoolkompes
woensdaggoonstig
wolfwoof
wolkenwooke
woningboehd, brak
woonwagenbewonerskerkesvolk
woordwoeëd
woordenboekdiksjenear
worstwoësj
wortel (van plant) wottel
wratvrattel
wrijvenvriehve
wroetenvreutele, buttele, dabbe
WylréWielder

Z

zaadzoad
zaadjezeuadje
zaagzeag
zaagzeëg
zaagselzeagsel
zaaienzieëne
zaak (bedrijf) gesjèf
zacht, stilhuisj
zadelzaal
zakbuul, tèsj, tuut
zaktesj de ~, tuut de ~
zakdoeksjnoefplak
zaklamppietsjlamp
zakmeskniehp
zalfzòhf
zaligzieëlig
zangkoorkoeër
zanikenzeeke
zaterdagsamstig
zeezieë
zeemleervinsterleer
zeepsoplüëter
zeggenzigken
zeis (met kort handvat) zig, zigte
zeis (met lang handvat) zeasel
zelfgemaakteeges gemak
zenuwennerve
zeurenzevere
zeurpiet, zeurkouslemmelsjoas
zich opwindenzich opreege
ziekkrank
ziek zijnkrank vieren
ziekenhuissjpetaal
ziektebedkrankebed, sjoof
zigeunerseguiner
zijn best doen, zich inspannenzich sjinne
zitbankdivan, sofa
zozoeë
zo lang ik leefallezeleave
zoalswie, es wie
zoekenzeuke
zoekgeraakt, kwijtvoet
zolderzulder
zomerzoëmer
zondagzòndig
zondezung
zonderoahne
zonderlingzòngerling
zopas, daarnetjuus, graad
zorgenzurge (werkw) zurg (zelfst nmw enkelvoud + meerv)
zoutzòht
zoute droplakritz
zoutvaatjezòhtpot
zoveelzoeëvöal
zuidzuud
zuigenloetsje / zoehge
zuigenloetsje, zoehge
zuiger (van motor) zuuger
zuilpiloar
zuiplapzoepkaan
zultheutkiës
zuringserèl
zus, zustersjwester
zuurzoer
zuurbrandenzoërbrènne
zuurkoolzoërmoos, kompes
zuurpruimzoeërproem
zuurvleeszoërvleesj
zwaaienwinke
zwaarzjwoar
zwaardzjwead
zwaluwsjwalber
zwartzjwats
zwavelsolfer
zweepsjmik
zweetzjweet
zwembadzjwumbad
zwemmenzjwumme
zwengelzjwungel
zwengelenzjwungele
zwerverlandleuper
zwijgenzjwiege
zwoerdzjwaads

3 opmerkingen

  1. Dit wordt vooral gebruikt in Welten. Vlak naast Heerlen.
  2. Nadat de mijnbouw ook in Heerlen zijn intrede had gedaan en het dorp steeds meer verstedelijkte, werd het Heerlens steeds minder gesproken doordat de bevolking het chiquer vond om net als de Hollandse ingenieurs Hollands te spreken.

    In deze tijd is het oude Heerlens (vooral in het centrum) bijna compleet verdrongen. Wel wordt dit in de omliggende dorpen als voertaal gebruikt. Deels met kleine klankveranderingen, zoals mond en hond i.p.v. monk en honk.

    De Zuid-Limburgse elite echter spreekt in toenemende mate het oude 'plat' en doet vaak zijn best om bewust de Nederlandse woorden te vervangen door de oude woorden. Doordat de mobiliteit onder de bevolking gigántisch is toegenomen, valt ook in en om Heerlen te constateren dat men woorden uit andere belangrijke kernen (Venlo, Roermond, Sitard, Kerkrade, Maastricht, Aachen, Köln) in het Heerlens inplant. Op die manier tendeert het naar een algemeen Limburgs.

    Het Zuid-Limburgs zoals het Heerlens typeert ook dat woorden een wezenlijk andere betekenis kunnen hebben naar gelang de toonhoogte. 'Zeel' betekent als het laag uitgesproken wordt 'touw' en is de klank hoog, betekent het 'ziel'.
  3. kniehp: stamt van middelnederlandse knive